← Nöron Haber

Akşam Haberleri — 28 Ağustos 2026

2026-08-28 · 39 dk

▶ Spotify’de dinle

Nepal-Çin sınırındaki buzul kaynaklı sel felaketinde can kaybı 547'ye çıktı, Norveç Kralı Harald V 89 yaşında hayatını kaybetti; Hürmüz Boğazı'nda kapalılık ve diplomasi trafiği sürerken CIA Direktörü Ratcliffe'in Moskova ziyareti dikkat çekti. Teknoloji tarafında OpenAI, Broadcom ile geliştirdiği ilk kendi çipi Jalapeño'nun sonuçlarını paylaştı; Türkiye'de Yapay Zeka Eylem Planı'nın e-Devlet ayağı netleşti. Yurt içinde ekonomik güven endeksi 100,6'ya yükselirken dış ticaret açığı %13,6 artışla 7,4 milyar dolara çıktı; CHP kurultay davasında temyizden feragat, Avrupa kupaları kuraları ve ÇAKIR füzesinin ilk kara atışı günün diğer başlıklarıydı.

Bölüm metni

[SPIKER] İyi akşamlar. Nöron Haber akşam bülteninde bugünün öne çıkan gelişmelerini sizin için derledik ve değerlendirdik. Bugün yirmi sekiz Ağustos iki bin yirmi altı, Cuma. Ben Pınar.

[YORUMCU] Ben Barış. Bu akşam dünyadan ekonomiye, teknolojiden Türkiye gündemine günün öne çıkan başlıklarını birlikte ele alıp değerlendireceğiz. Pınar, söz sende.

[SPIKER] Dünya ve ABD masasında bugün oldukça yoğun bir gündem var; başlıklara sırayla geçiyoruz.

[SPIKER] Nepal ile Çin sınırındaki ani sel felaketinde kayıplar artmaya devam ediyor. Nepal polisi bugün itibarıyla can kaybını 547 olarak açıkladı, Çin tarafında ise 5 kişinin hayatını kaybettiği bildirildi. Kayıp sayısı 1.500'ün üzerinde ve yetkililere göre kayıpların yarıdan fazlası yabancı uyruklu. ABD Dışişleri Bakanlığı, 90 Amerikan vatandaşından hâlâ haber alınamadığını, 5 kişinin ise güvenli biçimde tahliye edildiğini duyurdu.

[SPIKER] Felaketin çarşamba günü, bir buzul kütlesinin dağdan kopup nehir yatağına inmesiyle tetiklendiği belirtiliyor. Sel dalgası vadideki köyleri ve yolları saatler içinde ortadan kaldırdı. Bölgede havadan yapılan incelemelerde heyelanın önünü kapattığı iki yeni göl tespit edildi ve ikinci bir taşkın riski nedeniyle arama kurtarma çalışmalarına bir süre ara verildi. Nepal hükümeti şimdilik yabancı arama kurtarma ekiplerinin desteğini kabul etmediğini, çalışmaların kendi ekipleriyle sürdürüleceğini bildirdi.

[SPIKER] Norveç'ten yas haberi geldi. Kral Harald V, bu sabah saat 6.35'te Oslo'daki Rikshospitalet, yani Ulusal Hastane'de 89 yaşında hayatını kaybetti. Kral, 17 Ağustos'tan bu yana kırmızı kan hücrelerinin azalmasıyla seyreden hemolitik anemi nedeniyle burada tedavi görüyordu. Avrupa'nın görevdeki en yaşlı hükümdarı olan Harald, tahtta 35 yıl kaldı ve saray protokolünü sadeleştiren, monarşiyi kamuoyuna yaklaştıran bir isim olarak anılıyor. Yerine oğlu, Haakon VIII adıyla tahta çıktı ve ilk kamuoyu açıklamasını bugün yaptı.

[SPIKER] İran ve Hürmüz Boğazı hattındaki gelişmeler diplomasi trafiğini hızlandırmış durumda. İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Sekreteri Mohsen Rezaei, belirledikleri koşulların karşılanması hâlinde boğazın yeniden açılabileceğini, Umman ile birlikte geçici bir denizcilik koridoru formülü üzerinde durduklarını söyledi. Buna karşılık ABD Başkanı Donald Trump, İran ile herhangi bir görüşme yürütülmediğini, Washington'ın tercihinin ekonomik baskıyı artırmak olduğunu belirtti. İran Dışişleri Bakanı Abbas Araghchi ise dün Tahran'da Katar Başbakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Sani'yi ağırladı ve gerilimin düşürülmesi seçenekleri masaya yatırıldı.

[SPIKER] Sahadaki tablo ise diplomasiye paralel ilerlemiyor. Hürmüz Boğazı'nda bu hafta ikinci bir ticari gemi saldırıya uğradı, buna rağmen ham petrol fiyatı 82 dolar bandında yatay seyretti. Geçiş trafiği hâlâ normalin belirgin biçimde altında ve bu durum küresel navlun ile sigorta maliyetlerini yukarıda tutuyor.

[SPIKER] Rusya ve Ukrayna cephesinde dikkat çeken bir temas var. ABD Merkezî İstihbarat Teşkilatı CIA'in direktörü John Ratcliffe'in Moskova'ya giderek Rus istihbarat yetkilileriyle görüştüğü bildirildi. Ziyaretin amacının savaşın gidişatını yerinde değerlendirmek ve Moskova'yı müzakere masasına yönlendirmek olduğu ifade ediliyor. Trump ise temasın olağan dışı olmadığını, bu tür görüşmelerin yılda bir ya da altı ayda bir yapıldığını söyleyerek gündemi sakinleştirmeye çalıştı.

[SPIKER] Sahada ise çatışma sürüyor. Kiev yakınlarında düzenlenen insansız hava aracı saldırısında 1 kişi hayatını kaybetti, 30'dan fazla bina hasar gördü. Öte yandan ABD savunma yetkilileri, İran'la yaşanan çatışmanın stokları hızla eritmesi nedeniyle Avrupa'daki gelişmiş füze önleyici envanterinde ciddi bir açık oluştuğu uyarısında bulundu.

[SPIKER] Ortadoğu'da ateşkes zemini kırılganlığını koruyor. Gazze'de bugün düzenlenen İsrail saldırılarında en az 3 kişinin hayatını kaybettiği bildirildi. İsrail Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir, tırmanan gerilim gerekçesiyle Batı Şeria'ya kapsamlı asker takviyesi yapılması talimatını verdi. Ayrıca Cenin'de, bölgede sık başvurulmayan bir yöntemle hava saldırısı düzenlendiği ve bir silahlı grubun yöneticilerinin hedef alındığı açıklandı.

[SPIKER] Afrika'da yeni bir gerilim hattı beliriyor. Çad, Sudan'ı sınır ötesinde hava saldırısı düzenlemekle suçladı ve alarm seviyesini en üst kademeye çıkardı. Sudan yönetimi ise suçlamayı reddetti. İki ülke arasındaki sınır hattı, Sudan'daki iç çatışma nedeniyle uzun süredir yoğun bir mülteci hareketine sahne oluyor.

[SPIKER] ABD iç gündeminde ise yargı kararları öne çıktı. Bir federal yargıç, United States Postal Service, yani ABD Posta İdaresi'nin mektupla oy kullanmayı sınırlayan uygulamasını en az iki hafta süreyle durdurdu; kararda düzenlemenin anayasaya aykırı olma ihtimalinin yüksek olduğu ve ara seçimler öncesinde uygulanmasının fiilen mümkün olmadığı belirtildi. Ayrı bir davada başka bir federal yargıç, Savunma Bakanı Pete Hegseth'in bir yapay zekâ şirketini tedarik zinciri riski ilan etmesini hukuka aykırı bulduğunu açıkladı.

[SPIKER] Güvenlik başlığında da iki operasyon var. Adalet Bakanlığı, San Juan'da yürütülen ve fentanil ile kokain ticaretini hedef alan operasyonda 70 şüphelinin yakalandığını, 11 kişinin aranmasının sürdüğünü duyurdu. Federal Soruşturma Bürosu FBI ise, Amerikan vatandaşlarına ait yönlendiricileri ve akıllı cihazları kullanarak kamu kurumlarına yönelik saldırıları gizleyen bir siber ağı çökerttiğini açıkladı.

[SPIKER] Son olarak Balkanlar'dan bir haber: Bosna Savaşı sırasındaki suçlar nedeniyle Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi tarafından müebbet hapse mahkûm edilen eski Bosnalı Sırp komutan Ratko Mladić, cezasını çektiği tesiste 83 yaşında hayatını kaybetti. Karar, bölgedeki toplumsal hafıza tartışmalarının merkezinde yer alıyordu ve ölüm haberi bugün Bosna Hersek ile Sırbistan'da farklı tepkilere yol açtı.

[SPIKER] Kısacası bir yanda doğal afet, bir yanda enerji koridoru pazarlığı, bir yanda da yargı ile yürütme arasında gerilen bir Washington var. Sen bu tabloyu nasıl okuyorsun?

[YORUMCU] Bugünün başlıklarında ortak bir tema var: kurumların kapasitesinin sınırda sınanması. Nepal'de bir buzul kopması, dağlık bir coğrafyada devletin ulaşım ve haberleşme altyapısını saatler içinde etkisiz hâle getirebiliyor; kayıpların yarısından fazlasının yabancı uyruklu olması da bunun artık tek bir ülkenin kriz yönetimi meselesi olmadığını gösteriyor. Hürmüz tarafında ise ilginç bir denge var: taraflar masada koşul sayarken petrolün 82 dolar bandında kalması, piyasanın uzun süredir bu riski zaten fiyatladığını, yani asıl belirsizliğin fiyatta değil geçiş güvenliğinde olduğunu söylüyor. Washington'da bu hafta çıkan yargı kararları da benzer bir çerçeveye oturuyor; seçim takvimi yaklaşırken idarenin düzenleme alanının mahkemeler tarafından daraltılması, ara seçimlere giden yolda kurumsal denetimin en görünür hâli. Norveç'teki taht değişimi ise bunların yanında sakin duruyor ama önemsiz değil; sembolik kurumların düzenli ve tartışmasız devri, siyasetin gerildiği dönemlerde toplumların en çok ihtiyaç duyduğu istikrar biçimi.

[SPIKER] Teknoloji ve yapay zeka masasına geçiyoruz; bugün hem yurt dışında hem de Türkiye'de gündemi belirleyen başlıklar var.

[SPIKER] Günün en çok konuşulan gelişmesi çip cephesinden geldi. OpenAI, Broadcom ile birlikte geliştirdiği ilk kendi yapay zeka çipi Jalapeño'nun ayrıntılı performans sonuçlarını paylaştı. TSMC'nin 3 nanometre sınıfındaki N3P üretim hattında yapılan çip, 700 watt güç tüketimiyle 13,4 PFLOPs işlem gücü ve 216 GB HBM4 belleğe sahip. Şirketin paylaştığı ölçümlere göre Jalapeño, üç farklı büyük dil modelinde Nvidia'nın Blackwell tabanlı GB200 ve GB300 sistemlerine kıyasla watt başına 1,5 ila 1,9 kat daha fazla iş çıkarıyor. Tasarım ekibinin kurulmasından üretime hazır hale gelinmesine kadar geçen süre yaklaşık 16 ay; bu, sektör standartlarına göre oldukça hızlı bir takvim.

[SPIKER] Aynı cephenin diğer tarafında ise maliyet baskısı var. Nvidia için sunucu üreten sözleşmeli firmaların, Microsoft, Google ve Oracle gibi büyük bulut müşterilerine 2027'nin ilk aylarındaki sevkiyatlardan itibaren fiyatların %15'in üzerinde artacağını bildirdiği aktarıldı. Zam, Nvidia'nın yeni nesil Vera Rubin ve Grace Blackwell sistemlerini kapsıyor. Gerekçe olarak bellek tarafındaki darboğaz gösteriliyor; DRAM ve yüksek bant genişlikli bellek fiyatlarındaki tırmanış, sistem maliyetlerini yukarı çekiyor. Kısacası yapay zeka altyapısının faturası önümüzdeki yıl daha da kabarabilir.

[SPIKER] Türkiye'de ise Yapay Zeka Eylem Planı'nın uygulama ayakları netleşmeye başladı. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen 2026-2030 planı kapsamında, vatandaşların yapay zeka okuryazarlık seviyesini ölçebileceği bir değerlendirme sistemi e-Devlet üzerinden hizmete alınacak. Ölçümün ardından her kullanıcı, kendi seviyesine uygun eğitim programlarına yönlendirilecek. Ücretsiz olacak Ulusal Yapay Zeka Okuryazarlığı Programı'nda hedef, ilk yıl 1,5 milyon, ikinci yıl 5 milyon vatandaşa ulaşmak. Plan ayrıca 2027 sonuna kadar 10.000 ileri düzey uzman ve 100.000 uygulama profesyoneli yetiştirmeyi öngörüyor.

[SPIKER] Özel sektörden de bir başlık var. Türk Telekom, bugün duyurduğu Kodsuz Yapay Zeka Ajan Geliştirme Platformu ile kod bilgisi olmayan çalışanların kendi işlerine özel yapay zeka asistanları oluşturmasının önünü açıyor. Platform ilk aşamada şebeke trafiğinin yönetimi, arıza tespiti, cihaz yapılandırması ve enerji tüketiminin azaltılması gibi alanlarda kullanılacak. Şirketin nihai hedefi, şebeke altyapısını uluslararası ölçekte L5 olarak tanımlanan, yani insan müdahalesi olmadan sorunu tespit edip çözebilen tam otonom seviyeye taşımak.

[SPIKER] Son olarak güvenlik tarafında dün paylaşılan bir rapor var. Siber güvenlik şirketi Kaspersky'nin üç aylık istismar ve güvenlik açıkları raporuna göre, yapay zeka ve büyük dil modeli servislerinde tespit edilen güvenlik açığı sayısı 2026'nın ikinci çeyreğinde 935'e ulaştı. Bu, 2025'in son çeyreğine kıyasla 10 katlık bir artış anlamına geliyor. Kritik seviyedeki açıklar ise 119'a yükseldi. Raporda öne çıkan başlıklar zayıf erişim kontrolü, hatalı kimlik doğrulama yapılandırmaları ve enjeksiyon açıkları. Şirket ayrıca yılın ilk dört ayında popüler yapay zeka hizmetlerine yönelik 33.300'den fazla kötü amaçlı saldırı girişimi saydığını belirtti.

[SPIKER] Tablo epey dolu, sen ne dersin bu manzaraya?

[YORUMCU] Bugünün başlıklarını yan yana koyunca aslında tek bir hikâye çıkıyor ortaya: yapay zekada rekabet artık model kalitesinden çıkıp elektrik, bellek ve maliyet hesabına indi. OpenAI'ın kendi çipini üretme kararı da, Nvidia sistemlerindeki %15'lik zam beklentisi de aynı gerçeğin iki yüzü; tek bir tedarikçiye bağımlı kalmanın bedeli her geçen çeyrek büyüyor, o yüzden herkes ya kendi donanımını yapıyor ya da uzun vadeli anlaşmalarla kendini garantiye almaya çalışıyor. Türkiye tarafındaki adımlar ise bu tablonun tamamlayıcısı gibi duruyor; çip ve veri merkezi yarışına doğrudan girmek yerine, insan kaynağı ve kurumsal kullanım kabiliyeti üzerinden pozisyon almak makul bir tercih, çünkü 10.000 uzman hedefi donanım yatırımından çok daha hızlı geri dönen bir kalem. Ama Kaspersky'nin rakamları önemli bir uyarı içeriyor: açıkların bir çeyrekte 10 kat artması, kurumların yapay zekayı benimseme hızının güvenlik olgunluğunu fazlasıyla geçtiğini gösteriyor. Önümüzdeki dönemde asıl ayrışma, bu teknolojiyi kimin daha hızlı kurduğunda değil, kimin daha güvenli işlettiğinde olacak gibi görünüyor.

[SPIKER] Ekonomi ve piyasalar tarafına geçelim; haftanın son işlem gününde hem yurt içinden art arda veri geldi hem de gözler ABD'deki kritik bir konuşmadaydı.

[SPIKER] Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi güne yüzde 0,22 düşüşle 14.543,70 puandan başladı ve gün boyunca 14.561 puan civarında dalgalı bir seyir izledi. Bir önceki kapanış 14.575,51 puandı, yani endeks iki gündür sınırlı da olsa geri çekiliyor. Sektör tarafında bankacılık endeksi yüzde 0,67 değer kazanırken holding endeksi yüzde 0,57 geriledi; teknik analistler 14.500 ve 14.400 puanı destek, 14.700 ile 14.800 puanı direnç olarak izliyor.

[SPIKER] Kur ve altın cephesinde tablo şöyle: dolar 48,1406 liradan işlem gördü, günlük değişim yüzde 0,08 ile sınırlı kaldı. Gram altın 7.093,31 lira seviyesinden alıcı buldu, uluslararası piyasada ons altın ise 4.573 dolar bandında seyretti. Altındaki yükseliş üç haftadır sürüyor; temmuzda başlayan bu eğilim, faiz beklentilerindeki değişim ve güvenli liman talebiyle besleniyor.

[SPIKER] Yurt içinde günün ilk verisi Türkiye İstatistik Kurumu'ndan geldi. Ağustos ayı ekonomik güven endeksi yüzde 0,8 artışla 99,8'den 100,6'ya çıktı ve iyimserlik eşiği sayılan 100 seviyesinin üzerine geçti. Alt kalemlere bakıldığında tüketici güven endeksi yüzde 1 artışla 90,8'e, reel kesim güven endeksi yüzde 1,2 yükselişle 102,4'e ulaştı; buna karşılık hizmet sektörü güveni 111,9'a, perakende ticaret güveni ise 110,1'e hafif geriledi.

[SPIKER] Aynı kurumun Ticaret Bakanlığı ile birlikte açıkladığı geçici dış ticaret verilerinde ise tablo daha karışık. Temmuzda dış ticaret açığı geçen yılın aynı ayına göre yüzde 13,6 artarak 7 milyar 343 milyon dolara yükseldi. İhracat yüzde 2,9 artarken ithalattaki artış yüzde 5,1 oldu; yani açığın büyümesinin arkasında ithalatın ihracattan daha hızlı koşması var.

[SPIKER] Küresel tarafta günün başlığı, Federal Reserve, yani ABD Merkez Bankası Başkanı Kevin Warsh'ın Jackson Hole'daki merkez bankacıları zirvesinde yaptığı ilk konuşmaydı. Warsh, ekonominin genel görünümünden memnun olduğunu ancak enflasyondaki alttaki eğilimlerin belirgin biçimde iyileşmediğini söyledi ve piyasalara net bir faiz yol haritası vermekten kaçındı. Yatırımcıların merkez bankasını bir sonraki işlemin referansı olarak görmesinin doğru olmadığını belirten Warsh'ın bu tutumu, selefleriyle karşılaştırıldığında yön arayan piyasalar için daha az sinyal anlamına geliyor. Faiz beklentilerinde de hareket var: vadeli işlem piyasasındaki fiyatlamalara göre eylül toplantısında faiz artırımı ihtimali yüzde 81'den yüzde 63'e indi.

[SPIKER] Son olarak vatandaşın cebini doğrudan ilgilendiren bir başlık; akaryakıtta güncel fiyatlar İstanbul Avrupa Yakası'nda benzinde 74,29 lira, motorinde 77,43 lira, otogazda 33,79 lira olarak uygulanıyor. Anadolu Yakası'nda benzin 74,13, motorin 77,27, otogaz 33,19 liradan satılıyor. Barış, elimizde ilginç bir tezat var: içeride güven yukarı, dışarıda belirsizlik yukarı. Sen bu tabloyu nasıl okuyorsun?

[YORUMCU] Bence buradaki asıl mesele, iki verinin farklı şeyler söylüyor gibi görünüp aslında aynı hikâyenin iki yüzü olması Pınar. Ekonomik güvenin 100'ün üzerine çıkması, özellikle sanayicinin ve tüketicinin önümüzdeki aylara dair daha az temkinli olduğunu gösteriyor; ama aynı iyimserlik ithalat talebini canlı tutuyor ve dış ticaret açığını büyüten mekanizmayı da besliyor. Dışarıda ise ABD Merkez Bankası'nın net bir taahhütte bulunmaması, kurdan altına kadar her şeyi belirsizlik primiyle fiyatlanır hale getiriyor; ons altındaki üç haftalık yükseliş tam olarak bunun karşılığı. Borsadaki yatay ve hafif aşağı seyri de bu çerçevede okumak lazım; kimse büyük pozisyon almak istemiyor, herkes bir sonraki veriyi bekliyor. Önümüzdeki haftalarda takip edilecek ana başlık, dış ticaretteki açılmanın geçici bir ivme mi yoksa kalıcı bir eğilim mi olduğu olacak.

[SPIKER] Türkiye gündemiyle devam ediyoruz; siyasette hareketli, ekonomide veri yüklü bir gün geride kaldı.

[SPIKER] Ana muhalefetteki hukuki süreçle başlayalım. Cumhuriyet Halk Partisi'nin 38. Olağan Kurultayı'na ilişkin açılan ve mayıs ayında mutlak butlan kararıyla sonuçlanan davada partinin temyiz başvurusundan feragat ettiği ortaya çıktı. Parti yönetimi, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 36. Hukuk Dairesi'ne sunduğu dilekçeyle temyizden vazgeçtiğini bildirdi. Dosya temmuz ayında Yargıtay'a ulaşmıştı, ancak adli tatil nedeniyle takvim eylül sonrasına kalmış durumda; dolayısıyla sürecin bundan sonra hangi çerçevede ilerleyeceği önümüzdeki haftaların en çok konuşulan başlıklarından biri olacak.

[SPIKER] Aynı partinin içindeki bir başka tartışma da bugün gün boyu manşetlerdeydi. Cumhuriyet Halk Partisi Sözcüsü Müslim Sarı, Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş'ın siyasete parti çatısı altında devam edeceğini söylediğini aktardı ve iki isim arasında bir görüşme yapıldığı izlenimi doğdu. Ankara Büyükşehir Belediyesi cephesinden gelen yanıt ise bu iddiayı doğrulamadı; yapılan açıklamada böyle bir görüşmenin gerçekleşmediği, Yavaş'ın önceliğinin belediye meclisindeki denge ve hizmetlerin kesintisiz sürmesi olduğu belirtildi. Açıklamada ayrıca, Yavaş'ın kendi sesinden çıkmayan hiçbir beyanın ona mal edilmemesi gerektiği vurgulandı.

[SPIKER] Yargı cephesindeki bir diğer başlık İstanbul Büyükşehir Belediyesi soruşturmasına ilişkin dava. 414 sanıklı, bunların 53'ü tutuklu olan dosyanın 71. duruşması dün Silivri'deki Marmara Cezaevi kampüsünde, İstanbul 33. Ağır Ceza Mahkemesi'nde görüldü. Duruşmada tutuksuz sanıkların savunmaları alınmaya devam edilirken, salonda ifade sırası bekleyen sanık sayısının yetersiz kalması üzerine mahkeme, gelecek haftaya planlanan tutuklu sanıkların tahliye taleplerini öne aldı. Yargılamaya 31 Ağustos Pazartesi günü devam edilecek; Ekrem İmamoğlu'nun tahliye talebini sunma sırasının 3 Eylül Perşembe gününe gelmesi bekleniyor.

[SPIKER] Terörsüz Türkiye başlığında da yeni bir aşamaya geçildi. 10 Ağustos'ta Meclis'ten geçen çerçeve yasa kapsamında oluşturulan Takip ve Değerlendirme Kurulu, ilk toplantısını 24 Ağustos'ta Beştepe'de yaptı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, bu haftanın başında Bitlis'in Ahlat ilçesinde gerçekleştirilen Kabine Toplantısı'nın ardından yaptığı açıklamada, sürece ilişkin yasal düzenlemenin önümüzdeki günlerde Meclis'e sunulacağını söyledi ve siyasi görüşü ne olursa olsun herkesi çözümün parçası olmaya çağırdı. Meclis'te eylül ayıyla birlikte yoğun bir komisyon mesaisi bekleniyor.

[SPIKER] Ekonomiye geçiyoruz. Türkiye İstatistik Kurumu bugün iki kritik veri seti yayımladı. Ekonomik güven endeksi ağustos ayında yüzde 0,8 artışla 100,6 seviyesine çıktı ve yeniden iyimserlik sınırının üzerine geçmiş oldu; temmuzda endeks 99,8 düzeyindeydi. Alt kalemlerde tüketici güven endeksi yüzde 1 artışla 90,8'e, reel kesim güven endeksi yüzde 1,2 artışla 102,4'e yükseldi. Buna karşılık hizmet sektörü güveni yüzde 0,1 gerileyerek 111,9, perakende ticaret yüzde 0,8 düşüşle 110,1, inşaat sektörü ise yüzde 0,4 azalışla 83,1 oldu.

[SPIKER] Dış ticaret tarafında tablo biraz daha karışık. Temmuz ayında ihracat yüzde 2,9 artışla 25 milyar 621 milyon dolara, ithalat ise yüzde 5,2 artışla 32 milyar 989 milyon dolara ulaştı. İthalatın daha hızlı büyümesi nedeniyle dış ticaret açığı yüzde 13,6 genişleyerek 7,4 milyar dolar seviyesine çıktı. İhracatın ithalatı karşılama oranı bir yıl önceki yüzde 79,4 düzeyinden yüzde 77,7'ye geriledi. Ocak-temmuz döneminin tamamına bakıldığında ihracat yüzde 3,4 artışla 161,6 milyar dolar, ithalat ise yüzde 4,7 artışla 222,1 milyar dolar olarak kayıtlara geçti. İhracatta Almanya, ithalatta ise Çin ilk sırada yer aldı.

[SPIKER] Piyasalarda ise sakin bir kapanış vardı. Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi günü yüzde 0,24 düşüşle 14.576 puandan tamamladı. Döviz tarafında dolar 48,24 lira, euro 56,21 lira, sterlin ise 65,64 lira seviyesinde işlem gördü. Bankalar cephesinde emekli promosyonu rekabeti sürüyor; okulların açılmasına sayılı gün kala ulaştırma sektöründe de otobis kaptanı bulmakta zorlanıldığı, talebin belirgin biçimde arttığı bildiriliyor.

[SPIKER] Savunma sanayisinden de dikkat çekici bir haber geldi. Roketsan tarafından geliştirilen Yeni Nesil Seyir Füzesi ÇAKIR, ilk kez kara platformundan ateşlendi ve farklı günlerde yapılan iki atışta hem kara hem de deniz hedefini tam isabetle vurdu. Testlerde füzeye entegre edilen yeni yakıt sistemi de doğrulandı ve artırılmış menzil kabiliyeti sahada gösterildi. Daha önce insansız hava araçlarına entegre edilen sistemin taktik kara araçlarıyla da uyumlu çalıştığı böylece teyit edilmiş oldu.

[SPIKER] Son olarak kamu çalışanlarını ilgilendiren bir düzenleme: okulların açıldığı 7-11 Eylül haftasında, çocuğunu okula uyum sürecinde yalnız bırakmak istemeyen kamu görevlisi ebeveynlere günde 3 saat izin verilecek. Ayrıca bugünkü Resmî Gazete'de vize muafiyeti, sulama ücretleri ve özelleştirmeye ilişkin kararlar yayımlandı. Evet Barış, masada hem hukuk hem ekonomi var; sen nereden başlarsın?

[YORUMCU] Ben aslında bu başlıkları ayrı ayrı değil, tek bir takvim üzerinden okumayı tercih ediyorum, çünkü eylül ayı hem yargı hem Meclis açısından aynı haftalara sıkışmış durumda: mutlak butlan dosyasında Yargıtay'ın adli tatil sonrası mesaisi, İBB davasında tahliye taleplerinin sonuçlanması ve Terörsüz Türkiye için hazırlanan yasal düzenlemenin Meclis'e gelmesi neredeyse üst üste binecek. Temyizden feragat kararı, hukuk tekniği açısından da siyasi okuma açısından da tartışılacak bir tercih; partinin bunu hangi stratejik hesapla yaptığı önümüzdeki günlerde daha net anlaşılacaktır. Ekonomide ise güven endekslerinin yeniden 100 sınırının üzerine çıkması olumlu bir sinyal, ama aynı gün gelen dış ticaret verisi bu iyimserliğin sınırlarını da gösteriyor; ithalatın ihracattan hızlı büyümesi ve karşılama oranının yüzde 77,7'ye gerilemesi, büyümenin finansman ayağının hâlâ hassas olduğunu hatırlatıyor. ÇAKIR'ın karadan ateşlenmesi ise savunma sanayisinde yıllardır süren birikimin somut çıktısı; çoklu platform uyumu, ihracat potansiyeli açısından da anlamlı bir eşik. Kısacası tabloyu tek cümleyle özetlemek gerekirse, Türkiye eylüle hem yoğun bir hukuki takvimle hem de temkinli bir iyimserlikle giriyor.

[SPIKER] Sporda günün ana başlığı Avrupa kupalarıydı; bugün Monako'da çekilen kuralarla temsilcilerimizin yol haritası netleşti.

[SPIKER] UEFA Avrupa Ligi lig aşamasında Beşiktaş'ın rakipleri belli oldu. Siyah-beyazlılar Bayer Leverkusen, Olympique de Marseille, Celtic, Crystal Palace, Union Saint-Gilloise, Hoffenheim, Omonia ve Hapoel Beer-Sheva ile eşleşti. Beşiktaş, play-off turunda Litvanya deplasmanından 1-0'lık yenilgiyle dönmesine rağmen ikili averajla lig aşamasına yükselmeyi başarmıştı.

[SPIKER] Aynı kura töreninde Trabzonspor'un Konferans Ligi'ndeki rakipleri de çekildi. Bordo-mavililer Freiburg, Kızılyıldız, Hearts, Jablonec, CSKA Sofya ve Finlandiya ekibi KuPS ile karşılaşacak. Trabzonspor bu kulvara dün akşam Budapeşte'de yaşadığı ağır mağlubiyetin ardından yöneldi. Macar ekibi Ferencváros'a deplasmanda 4-0 kaybeden Karadeniz temsilcisi, iki maçlık toplamda 5-0'lık skorla Avrupa Ligi'ne veda etti. Karşılaşmada Trabzonspor 13. dakikada başlayan kırmızı kart şoku sonrası uzun süre 9 kişi oynamak zorunda kaldı.

[SPIKER] Şampiyonlar Ligi cephesinde ise tablo dün netleşmişti. Galatasaray lig aşamasında Paris Saint-Germain, Barcelona, Aston Villa, Sporting, Feyenoord, Lille, Stuttgart ve AEK ile oynayacak. Fenerbahçe'nin rakipleri ise Liverpool, Atletico Madrid, Roma, Aston Villa, Villarreal, Shakhtar Donetsk, Slavia Prag ve LASK Linz olarak belirlendi. Her iki takım da dördü içeride, dördü dışarıda olmak üzere 8 maç yapacak. Şampiyonlar Ligi'nde ilk düdük 8 Eylül'de çalacak.

[SPIKER] Voleybolda gözler bu akşam İstanbul'a çevriliyor. Filenin Sultanları, Avrupa Şampiyonası grup aşamasındaki son maçında saat 19:00'da Sinan Erdem Spor Salonu'nda Polonya ile karşı karşıya gelecek. Millî takım grupta Letonya, Slovenya, Macaristan ve Almanya karşısında aldığı galibiyetlerle 4 maçta 4 galibiyete ulaştı ve grubu kayıpsız kapatmayı hedefliyor. Türkiye'nin yanı sıra Çekya, Azerbaycan ve İsveç'in de ev sahipliği yaptığı organizasyon 3 Eylül'e kadar sürecek. Karşılaşma TRT Spor ekranlarından şifresiz yayımlanacak.

[SPIKER] Süper Lig'de de 3. hafta bu akşam başlıyor. Haftanın açılış maçında Gençlerbirliği, saat 21:30'da Eryaman Stadyumu'nda Erzurumspor'u ağırlayacak. Ankara ekibi ilk iki haftada topladığı puanlarla zirvede yer alıyor ve liderliğini sürdürmek istiyor. Hafta yarın Galatasaray'ın RAMS Park'ta Göztepe'yi konuk etmesiyle devam edecek. Pazar günü Samsunspor ile Fenerbahçe karşı karşıya gelecek, pazartesi akşamı ise Beşiktaş kendi sahasında Çorum FK'yi ağırlayacak. Aynı gün Trabzonspor, Avrupa'daki hayal kırıklığını geride bırakmak için Diyarbakır'da Amed Sportif Faaliyetler'in konuğu olacak.

[SPIKER] Kültür ve sanat gündemine geçiyoruz.

[SPIKER] Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı'nın düzenlediği Türk dizileri temalı programda dikkat çeken rakamlar paylaştı. Bakan Ersoy'un verdiği bilgiye göre Türk yapımları Asya'dan Latin Amerika'ya yaklaşık 170 ülkede, 1 milyara yakın izleyiciye ulaşıyor. Ersoy ayrıca destek modelinde değişikliğe gidildiğini, bir dizinin tam sezon yayınlanma şartının kaldırıldığını ve desteklerin bölüm bazında değerlendirilebileceğini duyurdu. Aynı yapım şirketinin birden fazla projesinin de desteklenebilmesinin önü açılıyor.

[SPIKER] Müzik dünyasında yas sürüyor. Country müziğinin sembol isimlerinden Dolly Parton, 25 Ağustos'ta 80 yaşında hayatını kaybetmişti. Nashville'de anma dalgası bugün de devam ediyor; şehrin cadde ve sahnelerinde hayranlar çiçek bırakıyor, sanatçının şarkıları çalınıyor. Ailesi cenazenin sade ve yalnızca yakınların katılımıyla yapılacağını, çiçek yerine sanatçının çocuklara kitap ulaştıran Imagination Library, yani Hayal Gücü Kütüphanesi projesine bağış yapılmasını istediklerini bildirdi.

[SPIKER] Sinema tarafında takvim netleşiyor. 83. Venedik Film Festivali'nin programı açıklandı; festival 2 Eylül'de başlayıp 12 Eylül'deki ödül töreniyle sona erecek. Açılışı İngiliz yönetmen Danny Boyle'un ana yarışmada da yer alan INK isimli filmi yapacak. Sanat yönetmeni Alberto Barbera, ana yarışmada 20 filmin izleyiciyle buluşacağını belirtti. Altın Aslan'ın sahibini belirleyecek jürinin başkanlığını ise oyuncu ve yapımcı Maggie Gyllenhaal üstleniyor. Bu yıl ana yarışmada bir Türk filmi bulunmuyor; ancak Türkiye'nin ortak yapımcı olduğu bir proje seçkide yer alıyor.

[SPIKER] Yurt içinde ise festival hareketliliği var. Çatalca Film Festivali dün başladı, yarın sona erecek. Program film gösterimleri, söyleşiler ve atölyelerden oluşuyor. Festivalin kısa film yarışmasında toplam 250 bin lira ödül dağıtılacak; en iyi kısa filme 100 bin lira verilecek. Yarışmanın jüri başkanlığını yönetmen Yüksel Aksu yapıyor.

[SPIKER] İstanbul'da da sahne ve müze programları yoğun. Sakıp Sabancı Müzesi, 10. yıl kapsamındaki Müzede Sahne etkinliğiyle dün başlayan ve pazar gününe kadar sürecek tiyatro, dans ve performans programını izleyiciyle buluşturuyor. Arter'de ise bu akşam saat 20.00'de Tayfa Tatavla topluluğu, İstanbul'un bilinen ve az duyulmuş ezgilerinden oluşan bir dinleti sunacak. Cuma akşamları müzedeki sergi ve etkinlikler ücretsiz gezilebiliyor.

[SPIKER] Gelelim bugünün ve önümüzdeki günlerin takip listesine; masamızda birkaç başlık var, sırayla gidelim.

[SPIKER] Dış politikada gözler yeniden Hürmüz Boğazı'nda. Boğazdaki kapalılık sürerken Washington ile Tahran arasındaki gerilimi düşürmek için bölgesel diplomasi trafiği hızlandı; Katar Başbakanı Tahran'da İran Dışişleri Bakanı Abbas Irakçi ile bir araya geldi. Katar tarafı geçiş düzeninin eski haline dönmesini ve tarafların masaya oturmasını isterken, Tahran şartlarının karşılanması gerektiğini yineliyor. Washington, Tahran ve Tel Aviv'den gelecek açıklamaları akşam saatlerinde de izlemeyi sürdüreceğiz.

[SPIKER] Gazze'de ateşkes süreci de gündemin üst sıralarında. Sahadan gelen bilgilere göre ateşkes ihlalleri ve saldırılar devam ediyor, insani koşullar ağırlığını koruyor. Birleşmiş Milletler, ateşkesin üzerinden 10 ayı aşkın süre geçmesine rağmen bölgedeki tablonun kabul edilemez olduğunu vurguluyor.

[SPIKER] Ekonomi tarafında bugün üç veri masamıza düştü. Türkiye İstatistik Kurumu'nun açıkladığı ekonomik güven endeksi ağustosta %0,8 artışla 100,6'ya çıkarak yeniden iyimserlik sınırının üzerine geçti. Temmuz dış ticaret verilerinde ihracat 25 milyar 621 milyon dolar, ithalat 32 milyar 989 milyon dolar oldu; dış ticaret açığı %14 artışla 7,4 milyar dolara yükseldi, ihracatın ithalatı karşılama oranı %77,7'ye geriledi. Piyasalarda Brent petrolün varili 88,06 dolar seviyesinde seyrederken, BIST 100 endeksi günü %0,24 düşüşle 14.575,51 puandan tamamladı.

[SPIKER] Akşam saatlerinde yurt içinde birkaç program var. Cumhurbaşkanı Erdoğan, İstanbul Haliç Kongre Merkezi'ndeki Mevlid-i Nebi Haftası programına katılacak. Sporda ise A Milli Basketbol Takımımız 2027 Dünya Kupası elemelerinde Litvanya ile, A Milli Kadın Voleybol Takımımız Avrupa Şampiyonası'nda Polonya ile karşılaşıyor; Süper Lig'de de Gençlerbirliği ile Erzurumspor sahaya çıkıyor. Monako'da çekilen Avrupa Ligi ve Konferans Ligi kuralarıyla temsilcilerimizin fikstürü de netleşmiş oldu.

[SPIKER] Önümüzdeki haftaya bakalım. Pazar günü 30 Ağustos Zafer Bayramı'nın 104. yıl dönümünü kutluyoruz; ülke genelinde resmi törenler ve etkinlikler olacak. Pazartesi günü İstanbul Büyükşehir Belediyesi'ne yönelik soruşturma kapsamında 414 sanıklı davanın duruşmaları kaldığı yerden sürecek. 1 Eylül'de öğretmenlerin mesleki çalışmaları başlıyor, 7 Eylül'de uyum haftası, 14 Eylül'de ise zil çalıyor. Ekonomide kritik başlık 3 Eylül Perşembe: Türkiye İstatistik Kurumu ağustos enflasyonunu saat 10.00'da açıklayacak. Merkez Bankası'nın piyasa anketinde aylık beklenti %1,67, yıl sonu tahmini %29,43. Faiz kararı için ise takvimde 10 Eylül var.

[SPIKER] Peki, günün havasına bakalım; bugün ülkenin kuzeyinde belirgin bir serinleme ve yağış vardı.

[SPIKER] Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün verilerine göre bugün 38 ilde sağanak etkili oldu; Kocaeli, Sakarya, Düzce, Zonguldak, Bartın, Bolu, Karabük, Kastamonu, Sinop ve Çorum için sarı kodlu uyarı yayımlandı.

[SPIKER] İstanbul'da bugün parçalı ve çok bulutlu bir hava vardı, yer yer gök gürültülü sağanak görüldü ve en yüksek sıcaklık 26 derecede kaldı; bu değer mevsim normallerinin 4 ila 6 derece altında.

[SPIKER] Ankara'da öğle saatlerinden sonra yerel sağanaklar etkisini gösterdi, en yüksek sıcaklık 29 derece olarak ölçüldü.

[SPIKER] İzmir ise bu tablonun dışında kaldı; kentte az bulutlu ve açık bir hava hâkimdi, sıcaklık 35 dereceye kadar çıktı.

[SPIKER] Yarına gelince, İstanbul'da yağışlı hava devam edecek ve en yüksek sıcaklık 27 derece dolayında olacak.

[SPIKER] Ankara'da yarın gök gürültülü sağanak bekleniyor, sıcaklık yaklaşık 27 dereceye kadar çıkacak.

[SPIKER] İzmir'de ise yarın da güneşli ve açık bir hava öngörülüyor, kayda değer bir yağış beklenmiyor.

[SPIKER] Meteoroloji, yağışlı sistemin cumartesi akşam saatlerinde etkisini yitireceğini, sıcaklıkların pazar gününden itibaren yeniden mevsim normallerine döneceğini bildiriyor.

[SPIKER] Akşam bültenimizin sonuna geldik. Gündemi sizin için Nöron değerlendirdi. Bilgiyle kalın, hoşça kalın.