Akşam Haberleri — 1 Eylül 2026

Bölüm metni

[SPIKER] İyi akşamlar. Nöron Haber akşam bülteninde bugünün öne çıkan gelişmelerini sizin için derledik ve değerlendirdik. Bugün bir Eylül iki bin yirmi altı, Salı. Ben Pınar.

[YORUMCU] Ben Barış. Bu akşam dünyadan ekonomiye, teknolojiden Türkiye gündemine günün öne çıkan başlıklarını birlikte ele alıp değerlendireceğiz. Pınar, söz sende.

[SPIKER] Dünya ve ABD masasına geçiyoruz; bugün gündem hayli yüklü, Hürmüz Boğazı'ndaki gerilimden Bişkek'teki zirveye, Nepal'deki afetten Oslo'daki tarihî törene kadar.

[SPIKER] En sıcak başlıkla başlıyorum. Amerika Birleşik Devletleri ile İran, bir aydan uzun süredir ilk kez dün karşılıklı ateş açtı. Washington, Hürmüz Boğazı'ndaki Larak adasında İran'a ait roket rampalarını vurduğunu, amacın boğaza mayın döşenmesini engellemek olduğunu duyurdu. Tahran ise bölgedeki Amerikan askerî hedeflerine misilleme yaptığını açıkladı. Başkan Donald Trump, İran'a sert karşılık verileceği uyarısında bulundu ve kendi platformu Truth Social'da Harg adasının vurulduğu izlenimi veren, yapay zekâ ile üretilmiş bir görüntü paylaştı; böyle bir saldırının gerçekleştiğine dair doğrulanmış bir bilgi bulunmuyor. İran Cumhurbaşkanı Masoud Pezeşkiyan ise daha ölçülü bir dil kullandı; Hindistan Başbakanı Narendra Modi ile görüşmesinde savaşın sürmesinin kimsenin çıkarına olmadığını, Tahran'ın hâlâ müzakereyle çözüm aradığını söyledi.

[SPIKER] Pezeşkiyan'ın rotası da bu tabloyu tamamlıyor: Ateş teatisinden saatler sonra, programını değiştirmeden Kırgızistan'a hareket etti. Çünkü bugün bölgesel diplomasinin merkezi Bişkek'ti. Şanghay İşbirliği Örgütü'nün 26. Devlet Başkanları Zirvesi, 31 Ağustos'ta başlayıp bugün sona erdi ve örgüt bu toplantıyla 25. yılını kutladı. Çin Devlet Başkanı Xi Jinping zirvede dört maddelik bir öneri paketi açıkladı: kalkınmayı önceliklendiren ortak refah hedefi, üye ülkeler için yapay zekâ uygulamalarına dönük uluslararası bir işbirliği merkezi, Tianjin'de kurulacak liman ekonomisi merkezi ve önümüzdeki 3 yıl içinde hayata geçirilecek 100 teknoloji projesi. Güvenlik başlığında terörle ve sınır aşan suçlarla mücadelenin yanı sıra bilgi güvenliği, biyolojik güvenlik ve uzay güvenliği alanlarında koordinasyon vurgusu yapıldı. Liderler zirve sonunda ortak deklarasyonu imzaladı; Modi terörle mücadelede ortak hareket ve bölgesel bağlantı hatlarının güçlendirilmesi çağrısında bulundu. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan da zirveye katılan isimler arasındaydı.

[SPIKER] Washington cephesinde bugünün öne çıkan başlığı ise enerji. Beyaz Saray, geçen cuma duyurulan Venezuela petrol anlaşmasının ayrıntılarını bugün paylaştı. Anlaşma, kanıtlanmış rezervi 65 milyar varil olarak hesaplanan 17 petrol sahasını kapsıyor. Sahaların işletmesi, Venezuelalı iş insanı Alejandro Betancourt'a ait North American Blue Energy Partners, yani Kuzey Amerika Blue Energy Ortakları şirketiyle kurulan bir ortak girişime devrediliyor; Beyaz Saray'ın verdiği bilgiye göre ABD tarafının bu yapıdaki payı %55 düzeyinde. Süreci Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve Savunma Bakanı Pete Hegseth ile Venezuela'nın görevdeki Devlet Başkanı Delcy Rodríguez yürüttü. Öngörüler, ülkenin petrol sektörüne 100 milyar dolara varan yatırım çekilmesi ve Caracas'a 209 milyar doları aşan vergi geliri sağlanması yönünde. Ancak enerji uzmanları, yıpranmış altyapının onarılmasının yıllar alacağını, üretimde hızlı bir sıçrama beklenmemesi gerektiğini hatırlatıyor.

[SPIKER] Nepal'den gelen tablo ise ağırlaşarak sürüyor. 26 Ağustos'ta Nepal-Tibet sınır bölgesinde bir buzulun çökmesiyle tetiklenen heyelan ve ani sel, aşağı havzadaki köyleri silip süpürdü. Resmî verilere göre can kaybı 1.000'i aştı, 4.200'den fazla kişi hâlâ kayıp. En ağır hasar Rasuwa bölgesinde; Trishuli nehrinde su seviyesinin sadece 30 dakika içinde 9 metre yükseldiği bildirildi. Çöküşün yerel sismometrelerde 5,2 büyüklüğünde kaydedildiği belirtiliyor. Bugün Güney Kore, bölgeye 44 kişilik bir acil yardım ekibi gönderdi. Bilim insanları, buzul çökmesinde iklim değişikliğinin payı olduğu değerlendirmesini yapıyor. Bu afet, yaklaşık 9.000 kişinin hayatını kaybettiği 2015 depreminden bu yana Nepal'in en ölümcül doğal felaketi olarak kayıtlara geçiyor.

[SPIKER] Amerika Birleşik Devletleri'nde de bir sel felaketinin bilançosu netleşiyor. 29 Ağustos öğleden sonra Arizona'daki Büyük Kanyon Millî Parkı'nda Bright Angel Deresi'nden gelen ani sel, patika ve kamp alanlarını vurdu. Park yönetimi 2 kişinin öldüğünü, 1 kişinin aranmasının sürdüğünü açıkladı; başlangıçta kayıp olduğu düşünülen onlarca kişiye ulaşıldı, 62 kişi bölgeden tahliye edildi. Sel, parkın tek içme suyu boru hattını devre dışı bıraktı; konaklama tesisleri geceleme için kapatıldı ve parkın yaklaşık 1.600 daimî sakini için su kısıtlaması ilan edildi. Dere üzerindeki yaya köprülerinin neredeyse tamamı yıkıldığı için geçişler durdu. Millî Hava Servisi'nin sel uyarısı, yeni yağışlar nedeniyle 3 Eylül'e kadar geçerli.

[SPIKER] Son olarak Oslo'ya gidiyoruz. Norveç Kralı Harald V, 28 Ağustos sabahı 89 yaşında hayatını kaybetmişti. Bugün oğlu, Kral Haakon VIII, Storting, yani Norveç Parlamentosu önünde anayasaya ve yasalara bağlılık yemini etti. Törende Meclis Başkanı Masud Gharahkhani, kralın vefatını ve tahta geçişi duyuran resmî bildiriyi okudu. Yeni kral, büyük dedesinden bu yana ülkenin tüm hükümdarlarınca kullanılan "Alt for Norge", yani "Her şey Norveç için" sözünü kendi mottosu olarak seçti. Yemin, babasının naaşının devlet töreni öncesinde katafalkta bulunduğu günlerde gerçekleşti.

[SPIKER] Tabloyu böyle özetleyebiliriz. Bu kadar başlığın aynı güne sığdığı bir tabloda sen neyi öne çıkarırsın?

[YORUMCU] Bence bugünün asıl hikâyesi, aynı gün içinde iki farklı dilin yan yana durması. Bir tarafta Hürmüz Boğazı'nda karşılıklı ateş var, sert açıklamalar var; ama İran Cumhurbaşkanı'nın uçağının Bişkek'e kalkmış olması, tarafların bu çatışmayı yeniden açık uçlu bir savaşa çevirmek istemediğinin en somut işareti. Diğer tarafta Bişkek'te teknoloji merkezleri, 100 proje, liman ekonomisi gibi son derece somut ve uzun vadeli bir gündem konuşuluyor; yani bölgede çatışma diliyle kurumsallaşma dili aynı anda işliyor ve devletler ikisini birden yönetmeye çalışıyor. Venezuela anlaşmasını da bu çerçevede okumak lazım: Hürmüz'deki her gerilim petrol fiyatını yukarı ittiği için, Washington'ın arz tarafında yeni bir kaynak aramasının ekonomik bir mantığı var, ama uzmanların hatırlattığı gibi bu anlaşmanın piyasada karşılığını bulması aylar değil yıllar meselesi. Nepal ile Büyük Kanyon'u de yan yana koymakta fayda var; biri dünyanın en yoksul dağ bölgelerinden birinde, diğeri dünyanın en gelişmiş ülkelerinden birinin en çok korunan parkında yaşandı, ama ikisinde de aynı zafiyeti görüyoruz: Su geldiğinde uyarı süresi dakikalarla ölçülüyor ve altyapı buna göre tasarlanmamış. Norveç'teki yemin töreni ise bütün bu hareketliliğin içinde farklı bir şeyi hatırlatıyor; kriz yönetiminin de, devamlılığın da sonuçta kurumların ne kadar sağlam durduğuyla ilgili olduğunu.

[SPIKER] Teknoloji ve yapay zeka cephesinde bugün gündem epey yoğundu, sırasıyla aktarayım.

[SPIKER] Apple'da bugün resmen devir teslim yaşandı. Donanım mühendisliği tarafından gelen John Ternus, 1 Eylül itibarıyla üst yönetici koltuğuna oturdu; Tim Cook ise 15 yılın ardından yönetim kurulu icra başkanlığına geçti. Cook döneminde şirketin piyasa değeri 4,6 trilyon dolar seviyesine kadar çıkmıştı. Ternus'un önündeki ilk sınav ise şirketin yapay zeka stratejisinde rakiplerinin gerisinde kaldığı yönündeki eleştirileri karşılamak olacak.

[SPIKER] Yurt içine dönelim. Dün Resmî Gazete'de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı genelgesiyle Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı 2026-2030 yürürlüğe girdi. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda hazırlanan plan; insan odaklılık, güvenilirlik, etik sorumluluk ve dijital egemenlik ilkelerini temel alıyor. Planın en dikkat çeken ayağı, girişimlere, KOBİ'lere ve araştırmacılara hesaplama gücünü öngörülebilir koşullarda açmayı hedefleyen Herkes İçin GPU programı. Aynı belgede 2030'a kadar en az 1 GW veri merkezi kapasitesi ve 10 milyar dolarlık, ağırlıklı olarak özel sektör kaynaklı bir yatırım hedefi de yer alıyor.

[SPIKER] Çin cephesinde ise DeepSeek, yaklaşık 74 milyar dolarlık bir değerleme üzerinden dev fon turunu tamamlamaya çok yaklaştı. Turun büyüklüğünün 50 milyar yuan, yani 7,4 milyar dolar civarında olduğu, yatırımcılar arasında batarya devi CATL'nin de bulunduğu belirtiliyor. Şirketin yıl bitmeden Şanghay borsasına başvurması, halka arzın ise 2027'ye kalması bekleniyor.

[SPIKER] Yapay zeka aramasında da hareketlilik var. Geçen hafta ortaya çıkan bilgilere göre Nvidia, Perplexity'ye 30 milyar doları aşan bir değerleme üzerinden yatırım yapmak için görüşmelere başladı; taraflar henüz bir doğrulama yapmadı. Perplexity'nin yıllıklandırılmış geliri 750 milyon doları aştı; şirket yılın başında bu rakamın 250 milyon doların altındaydı. Aynı şirketin değerlemesi 2025 Eylül'ünde 20 milyar dolar seviyesindeydi.

[SPIKER] Son olarak Washington'dan gelen başlık. ABD Savunma Bakanlığı, 3 milyon personeline açtığı yeni ve güvenli yapay zeka portalını devreye aldı; sistemde OpenAI, xAI ve Google'ın kurumsal modelleri bir arada sunuluyor ve şimdiden 1,7 milyon kullanıcı tanımlandı. Bakanlığın, Anthropic'in Claude modellerinden çıkış sürecini 30 Eylül'e kadar tamamlaması bekleniyor. Federal mahkemenin şirket lehine verdiği karar bu geçişi durdurmuş değil.

[SPIKER] Sözü sana bırakayım Barış, bugünün tablosunu ben de merak ediyorum.

[YORUMCU] Bu beş haberi tek tek okumak yerine üst üste koyduğunuzda ortaya tek bir soru çıkıyor: hesaplama gücü kimin elinde. Apple'ın koltuğuna bir donanımcının oturması bu yüzden tesadüf değil; şirket yazılım tarafındaki gecikmeyi kendi çipleri ve cihaz üstünde çalışan modellerle kapatmayı deniyor. Nvidia'nın kendi müşterisine ortak olması da aynı hikâyenin devamı; artık çip satmak yetmiyor, o çipin üzerine kurulan işten de pay alınmak isteniyor. Türkiye'nin eylem planındaki GPU vurgusu tam olarak bu tabloya verilmiş bir cevap; herkesle model yarışına girmek yerine erişimi ucuzlatmak, sınırlı kaynakla en fazla katma değeri üreten yol. Savunma Bakanlığı örneği ise madalyonun öbür yüzü: bu teknolojiler artık kamusal altyapı sayılıyor, dolayısıyla tedarikçi seçimi ticari bir tercih olmaktan çıkıp doğrudan egemenlik meselesine dönüşüyor.

[SPIKER] Ekonomi ve piyasalar tarafında eylül ayı temkinli bir başlangıç yaptı; hem yurt içinde hem küresel tarafta gözler aynı yere, faiz kararlarına çevrilmiş durumda.

[SPIKER] Borsa İstanbul'da satıcılı seyir bugün de sürdü. BIST 100 endeksi günü yüzde 0,81 düşüşle 14.217 puandan tamamladı. Endeks dün de yüzde 2,10 değer kaybederek 14.334,06 puana gerilemişti; bugün gün içinde satışların hızlanmasıyla 14.160 puan seviyesine kadar çekildiği görüldü.

[SPIKER] Döviz ve altın cephesinde tablo yatay. İstanbul serbest piyasada dolar 48,27 liradan, euro 56,09 liradan işlem gördü. Gram altın 6.876 lira bandında seyrederken, uluslararası piyasada ons altın 4.432 dolar civarında bulunuyor. Hatırlatmak gerekirse ons altın haftaya 4.549 dolarla rekor tazeleyerek başlamış, ardından 4.356 dolara kadar sert bir geri çekilme yaşamıştı.

[SPIKER] Sanayi tarafından bugün açıklanan veri karışık bir tablo çizdi. İstanbul Sanayi Odası Türkiye İmalat Satın Alma Yöneticileri Endeksi, yani imalat PMI, ağustosta 47,7 seviyesinden 48,1'e yükseldi. Bu son 3 ayın en yüksek değeri; ancak endeks hâlâ büyüme ile daralmayı ayıran 50 eşiğinin altında. Rapora göre ağustosta son 5 ayda ilk kez tüm sektörlerde yeni siparişler yavaşladı, en sert daralma kimyasal, plastik ve kauçuk sektöründe kaydedildi.

[SPIKER] Enflasyon tarafında ilk sinyal İstanbul'dan geldi. İstanbul Ticaret Odası verilerine göre kentte perakende fiyatlar ağustosta bir önceki aya kıyasla yüzde 1,66 arttı, yıllık artış ise yüzde 34,96 oldu. Aylık bazda en yüksek yükseliş yüzde 17,28 ile eğitim grubunda görüldü; alkollü içecekler ve tütünde artış yüzde 8,22, konut harcamalarında yüzde 2,32 olarak kayda geçti.

[SPIKER] Türkiye geneli için kritik veri ise perşembe günü geliyor. Türkiye İstatistik Kurumu ağustos ayı enflasyon rakamlarını 3 Eylül'de saat 10.00'da açıklayacak. Merkez Bankası'nın katılımcı anketinde yıl sonu tüketici enflasyonu beklentisi yüzde 29,43'e, 12 ay sonrası için beklenti ise yüzde 23,69'a işaret ediyor. Para Politikası Kurulu'nun 10 Eylül'deki toplantısı öncesinde politika faizi yüzde 37 seviyesinde bulunuyor ve piyasada bir indirim daha yapılabileceğini öngören kurumlar var.

[SPIKER] Küresel tarafta ise yön arayışı sürüyor. Federal Reserve, yani ABD Merkez Bankası Fed'in Başkanı Kevin Warsh'ın Jackson Hole'daki konuşmasında enflasyonun hedefe yeterince inmediğini vurgulaması sonrası, piyasada eylül toplantısında faiz artırımı ihtimali yüzde 35'ten yüzde 60'a çıktı. Dolar endeksi bugün yüzde 0,1 gerileyerek 99,622 seviyesine indi. Analistler kararın önümüzdeki günlerde açıklanacak makroekonomik verilere bağlı olduğunu belirtiyor.

[SPIKER] Barış, tablonun tamamı ekranda; sen bu resimden ne okuyorsun?

[YORUMCU] Bugünün tablosunda aslında tek bir hikâye var Pınar, o da faizin yönüne dair belirsizlik ve bu belirsizliğin her varlık sınıfına aynı anda basınç yapması. Fed cephesinde beklentinin indirimden artırıma dönmesi, gelişmekte olan piyasalardan risk iştahını çekiyor ve Borsa İstanbul'daki iki günlük geri çekilmenin ana kaynağı büyük ölçüde bu; içeride şirket bilançolarında dramatik bir bozulma olduğu için değil, dışarıdaki para maliyeti yeniden yukarı fiyatlandığı için satış geliyor. Altındaki oynaklık da aynı denklemin ürünü; rekor seviyeden yüzde 4'e yakın geri çekilme, altının artık jeopolitik risklerden çok reel faiz beklentisine göre hareket ettiğini gösteriyor, dolayısıyla önümüzdeki dönemde de tek yönlü bir seyir beklememek gerekiyor. Yurt içinde ise imalat PMI'ın 3 ayın zirvesine çıkması iyi haber gibi görünse de 48,1 rakamı hâlâ daralma bölgesinde; talep zayıf, yeni siparişler yavaşlıyor ve bu, dezenflasyonun bir kısmının ekonomideki soğumadan geldiğini teyit ediyor. İstanbul'un yüzde 1,66'lık aylık artışı da perşembe günkü veri için sert bir sürpriz beklentisini azaltıyor; benim asıl merak ettiğim, eğitim ve tütün gibi mevsimsel kalemler ayıklandığında ana eğilimin ne göstereceği, çünkü 10 Eylül'deki faiz kararının yönünü tam olarak o belirleyecek.

[SPIKER] Türkiye gündemine geçiyoruz; bugün başlıkları belirleyen iki konu var, biri Akdeniz'in ortasında süren bir arama kurtarma, diğeri Ankara'da başlayan yeni adli yıl.

[SPIKER] Girne açıklarında pazar günü alabora olan yolcu gemisiyle ilgili çalışmalar bugün üçüncü gününe girdi. Mersin'in Taşucu Limanı ile Girne arasında sefer yapan hızlı yolcu gemisi, limandan ayrıldıktan kısa süre sonra baş tarafından su almaya başlamış ve geri dönmeye çalışırken devrilmişti. Gemide 259 yolcu ve 8 mürettebat olmak üzere toplam 267 kişi bulunuyordu; 241 kişi kurtarıldı, 8 kişi hayatını kaybetti, 20 kişi için arama sürüyor.

[SPIKER] Enkaz, denizin 514 metre derinliğinde tespit edildi. Bin metreye kadar operasyon yapabilen yerli kurtarma gemisi TCG Işın bölgeye ulaşarak sahadaki çalışmaların komutasını devraldı; robotik dalış araçlarıyla hem kayıp yolculara ulaşılması hem de kazanın nedenini aydınlatacak kayıt cihazının yüzeye çıkarılması hedefleniyor. Türk Deniz Kuvvetleri'ne bağlı dalgıç ekipleri ve SAT komandoları da çalışmalara destek veriyor.

[SPIKER] Soruşturma kapsamında geminin kaptanı ve mürettebattan bazı isimler dahil 9 kişi tutuklandı. Kaptan ifadesinde dalgaların etkisiyle geminin baş bölümünün hasar gördüğünü öne sürdü; ancak seferin başladığı saatlerde deniz ve hava şartlarının sefere engel olmadığı, geminin evraklarının tam olduğu bilgisi de dosyada yer alıyor. KKTC Ulaştırma Bakanlığı, ilgili gemi işletmesinin tüm izinlerini iptal etti; adada 31 Ağustos'ta başlayan ulusal yas yarın sona erecek.

[SPIKER] Ankara'da ise 2026-2027 adli yılı bugün açıldı. Program sabah Anıtkabir ziyaretiyle başladı, resmi tören öğleden sonra Yargıtay'da yapıldı. Törende Yargıtay Başkanı Ömer Kerkez, Türkiye Barolar Birliği Başkanı R. Erinç Sağkan ve Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz konuştu.

[SPIKER] Kerkez konuşmasında yeni dönemin önceliklerini hızlı ve etkin yargılama, içtihat birliği ve adalete duyulan güvenin güçlendirilmesi olarak sıraladı. Bir devleti güçlü kılan şeyin, vatandaşın o devletin adaletine duyduğu güven olduğunu vurgulayan Kerkez, adaletin güçlü olanın değil haklı olanın yanında durduğunu, hâkimin kararını hiçbir korku ya da beklenti içinde olmadan vermesi gerektiğini söyledi. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan bu yıl törene katılmadı; kendisi bugün yurt dışındaydı.

[SPIKER] Yeni adli yılın başlaması, siyaseten en çok izlenen dosyayı da yeniden gündeme taşıdı. Cumhuriyet Halk Partisi'nin kurultaylarına ilişkin mutlak butlan dosyası, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'nin kararının ardından temyiz için Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'ne gönderilmişti; dosya adli tatil nedeniyle gündeme alınamamıştı. 31 Ağustos'ta biten adli tatilin ardından, tetkik hâkiminin raporunun tamamlanmasıyla esasa ilişkin incelemenin eylül ayı içinde yapılması bekleniyor. Kesin bir duruşma takvimi henüz açıklanmış değil.

[SPIKER] Bu dosya, ana muhalefetteki tabloyu doğrudan ilgilendiriyor. Hatırlatalım, 21 Mayıs'ta Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 36. Hukuk Dairesi'nin kararıyla CHP genel başkanlığına Kemal Kılıçdaroğlu yeniden getirilmişti. Özgür Özel 24 Temmuz'da partisinden ayrılarak Yeni Parti'yi kurdu; parti şu anda Meclis'te 91 sandalyeyle ikinci büyük grup konumunda. İki taraf arasındaki tartışma sertliğini koruyor; geçtiğimiz günlerde Meclis'te iki liderin ilk kez tokalaşması da gündeme gelmişti. Özel bugün partisinin Merkez Yönetim Kurulu toplantısına başkanlık etti, ardından adli yıl açılışına katıldı.

[SPIKER] Yargı gündeminde bir başka başlık Bolu'dan geldi. Bolu Cumhuriyet Başsavcılığı'nın yürüttüğü soruşturma kapsamında, Bolu Belediyesi'ne yönelik "hayalet araç" adı verilen bir operasyon düzenlendi. İddiaya göre bazı çöp toplama araçları, fiilen çalışmadıkları günlerde çalışmış gibi kayda geçirildi ve yüklenici firmaya 34 milyon 288 bin 376 lira fazla ve yersiz ödeme yapıldı.

[SPIKER] Bolu merkezli 7 ilde eş zamanlı yürütülen operasyonda, hâlihazırda tutuklu bulunan eski Bolu Belediye Başkanı Tanju Özcan'ın yanı sıra belediye yöneticileri, personel ve şirket yetkilileri olmak üzere toplam 23 şüpheli hakkında gözaltı kararı verildi. Soruşturmanın seyri ve ifade süreçleri önümüzdeki günlerde netleşecek.

[SPIKER] Ekonomiye gelirsek, piyasalar bugün nispeten sakin bir seyir izledi. Öğle saatlerinde dolar 48,26 liradan, euro 56,01 liradan işlem gördü; Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi önceki kapanışa göre 6,16 puanlık sınırlı bir artışla 14.340 puan seviyesine çıktı. Gram altın 6.874 lira bandında seyrederken, uluslararası piyasada altının onsu yüzde 1,9 gerileyerek 4.370 dolar civarına indi.

[SPIKER] Gözler perşembe sabahına çevrildi. Türkiye İstatistik Kurumu, ağustos ayı enflasyon rakamlarını 3 Eylül Perşembe günü saat 10.00'da açıklayacak. Merkez Bankası'nın son beklenti anketinde katılımcıların yıl sonu tüketici enflasyonu tahmini yüzde 29,43 olarak kaydedildi; 12 ay sonrası için beklenti yüzde 23,69 seviyesinde. Para Politikası Kurulu son toplantısında politika faizini yüzde 37'de sabit tutmuş, gecelik borç verme faizini yüzde 40, borçlanma faizini yüzde 35,5 düzeyinde korumuştu. Merkez Bankası yıl sonu enflasyon tahminini ise yüzde 26'dan yüzde 28'e yükseltmişti.

[SPIKER] Son olarak dış hattan bir Türkiye başlığı. Cumhurbaşkanı Erdoğan, Kırgızistan'ın başkenti Bişkek'te düzenlenen Şanghay İşbirliği Örgütü, kısaca ŞİÖ Devlet Başkanları Zirvesi'ne katıldı. Genişletilmiş oturumdaki konuşmasında Türkiye'nin çatışmaların diyalog ve diplomasiyle çözülmesi için sorumluluk aldığını belirten Erdoğan, çok kutuplu dünya düzeni, ulaştırma koridorları, iklim krizi ve Gazze'deki insani tabloya dikkat çekti. Zirve kapsamında liderlerle ikili görüşmeler de yapıldı.

[SPIKER] Barış, masada hem bir facia hem de yeni bir adli yıl var; ben senin bugünkü tabloyu nereden okuduğunu merak ediyorum.

[YORUMCU] Bakma öyle geniş bir başlık listesine, aslında bugünün ortak paydası tek kelime: güven. Girne'de 514 metre derinliğe robot indiriliyor, çünkü ailelerin de kamuoyunun da tek beklentisi kesin bilgi; iznin, denetimin, evrakın "tam" olmasıyla geminin güvenli olması aynı şey değilmiş, onu acı bir şekilde konuşuyoruz ve bu, teknik denetim mekanizmalarının yeniden gözden geçirilmesini kaçınılmaz kılıyor. Aynı kelime Yargıtay'daki törende de karşımıza çıktı; Kerkez'in "adalet haklı olanın yanındadır" vurgusu, kürsüden yapılmış klasik bir açılış cümlesi gibi durabilir ama bu adli yılın takviminde ana muhalefetin liderliğini belirleyecek bir temyiz dosyası varken, o cümlenin ağırlığı artıyor. Bolu'daki soruşturma da benzer bir yerde duruyor; yerel yönetimlerde kamu kaynağının izlenebilirliği artık münferit bir dosya meselesi olmaktan çıkmış durumda ve burada belirleyici olan, sürecin şeffaf ve hukuk içinde tamamlanması. Ekonomi tarafında ise perşembe sabahı gelecek enflasyon verisi, faizin yüzde 37'de tutulduğu bir dönemde beklentilerin ne kadar çıpalandığını gösterecek; kur ve borsadaki bugünkü sakinliğin ne kadar kalıcı olduğunu da esasen o rakam söyleyecek.

[SPIKER] Sporda hafta, ligde ve parkelerde hareketli bir tabloyla açıldı; gelin başlıklara bakalım.

[SPIKER] Trendyol Süper Lig'de 3. hafta dün akşam tamamlandı. Galatasaray, sahasında Göztepe'yi 3-2 yenerek 7 puana ulaştı ve averaj üstünlüğüyle liderliğe yerleşti. Fenerbahçe, Samsunspor deplasmanından 2-0'lık galibiyetle döndü ve 6 puanla dördüncü sıraya yükseldi. Beşiktaş ise Tüpraş Stadyumu'nda Arca Çorum FK'yi 6-2 gibi net bir skorla geçti. Sırp golcü Dusan Vlahovic, siyah beyazlı formayla ilk lig maçında 43, 59 ve 66. dakikalarda ağları havalandırıp hat-trick yaptı. Haftanın sürprizi ise Trabzonspor'dan geldi; bordo mavililer, Amed Sportif Faaliyetler deplasmanında 2-1 mağlup oldu. Üç haftada yenilgi görmeyen takımlar Galatasaray, Gençlerbirliği ve Kasımpaşa olarak sıralanıyor.

[SPIKER] Transfer cephesinde ise geri sayım sürüyor. Yaz dönemi 4 Eylül'de kapanacak ve kulüpler son hamlelerini yapıyor. Fenerbahçe'nin gündeminde 21 yaşındaki kanat oyuncusu Malick Fofana var; sarı lacivertlilerin Lyon'a 35 milyon euroluk bir teklif hazırladığı belirtiliyor. Galatasaray tarafında ise Real Madrid'in orta saha oyuncusu Eduardo Camavinga için temaslar devam ediyor. Aktarılanlara göre bonservis bedelinin 35 milyon euro seviyesine inmesi hâlinde transferin önü açılabilir. Her iki dosyanın da pencere kapanmadan netleşmesi bekleniyor.

[SPIKER] Basketbolda ise sevindirici bir haber var. A Milli Erkek Basketbol Takımı, dün akşam İzlanda deplasmanında rakibini 110-73 yenerek 2027 Dünya Kupası'na katılma hakkını elde etti. 12 Dev Adam, elemelerde oynadığı 8 maçın tamamını kazanarak 8'de 8 yaptı ve turnuvaya bileti alan ilk takım oldu. Karşılaşmada kaptan Cedi Osman ve Malachi Flynn 24'er sayıyla öne çıktı, Onuralp Bitim de ikinci çeyrekte 15 sayı üretti. Milliler ilk çeyreği 33-14 önde kapatmıştı.

[SPIKER] Voleybolda gözler bu akşam İstanbul'a çevrildi. A Milli Kadın Voleybol Takımı, CEV, yani Avrupa Voleybol Konfederasyonu Avrupa Şampiyonası'nın son 16 turunda saat 19.00'da Sinan Erdem Spor Salonu'nda Azerbaycan ile karşı karşıya gelecek. Filenin Sultanları, grup aşamasını son maçında Polonya'ya 3-2 yenilerek ikinci sırada tamamlamıştı. Turu geçmesi hâlinde çeyrek finalde Belçika-Almanya eşleşmesinin galibiyle eşleşecek. Mücadele, TRT 1'den şifresiz olarak yayınlanacak.

[SPIKER] Şimdi de kültür ve sanat gündemine geçiyoruz; bugün hem toprağın altından hem de sahnelerden dikkat çekici başlıklar var.

[SPIKER] Diyarbakır'daki Çayönü Tepesi kazılarında, Milattan Önce 6900 ile 6800 yıllarına tarihlenen yaklaşık 5 metrekarelik bir madencilik işliği gün yüzüne çıkarıldı. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi öğretim üyesi Doçent Doktor Savaş Sarıaltun başkanlığındaki ekip, yerleşmenin batı kesiminde taş döşemeli bir çalışma yüzeyi, çevresinde en az 6 dikme deliği, ayrıca ham ve işlenmiş malakitlerle bakır boncuklar ve çeşitli bakır nesneler tespit etti. Araştırmacılara göre bulgu, Çayönü'nde Milattan Önce 9100'lere kadar uzanan bakır kullanımının yaklaşık 2 bin yıl boyunca kesintisiz sürdüğünü gösteriyor.

[SPIKER] Roma'dan da Türkiye'yi ilgilendiren bir başarı haberi geldi. Colosseo, yani Kolezyum'da düzenlenen Troya ve Roma sergisi, ziyaretçi sayısını 2 milyon 66 bin 178'e çıkardı. Antik Akdeniz'in mitlerini ve efsanelerini merkeze alan seçkide Kültür ve Turizm Bakanlığına bağlı müzelerden gelen 221 eser yer alıyor; İtalya ve Vatikan koleksiyonlarından eklenen parçalarla birlikte toplam eser sayısı 300'ü aşıyor. Sergi 18 Ekim'e kadar açık kalacak.

[SPIKER] Sinema dünyasının gözü ise yarın açılacak olan Venedik Film Festivali'nde. Lido di Venezia'da 83'üncü kez düzenlenecek festival 12 Eylül'e kadar sürecek; ana yarışmada 21 film Altın Aslan için mücadele edecek, Ufuklar bölümünde ise 19 film gösterilecek. Ana jürinin başkanlığını Maggie Gyllenhaal üstleniyor; açılış töreninde George Clooney ve Ellen Burstyn'e yaşam boyu başarı ödülü verilecek. Festivalin açılışını Danny Boyle'un yeni filmi yapacak.

[SPIKER] Yurt içinde ise Çanakkale Kültür Yolu Festivali devam ediyor. Türkiye Kültür Yolu Festivali'nin bu yılki 16'ncı durağı olan etkinlik 29 Ağustos'ta başladı, 6 Eylül'e kadar 9 gün boyunca yüzlerce etkinliğe ev sahipliği yapacak. Ana merkezlerden biri olan Anadolu Hamidiye Tabyası'nda akşamları açık hava sahnesinde konserler veriliyor, hangarlarda sergiler, kısa film gösterimleri ve geleneksel sanat atölyeleri düzenleniyor. Programda 52 lezzet noktası da yer alıyor.

[SPIKER] Kültür ve sanat başlıklarımız bu şekilde.

[SPIKER] Peki, gün burada bitmiyor; şimdi önümüzdeki saatlerde ve haftanın geri kalanında masamızda duracak başlıklara bakalım.

[SPIKER] İlk sırada Kuzey Kıbrıs açıklarındaki deniz faciası var. Girne'den Mersin Taşucu'na hareket eden yüksek hızlı yolcu deniz otobüsünün 30 Ağustos'ta alabora olmasının ardından arama çalışmaları sürüyor. Gemide 267 kişi bulunuyordu; 241 kişi kurtarıldı, 8 kişi hayatını kaybetti, 18 kişi için arama devam ediyor. Kaptan ve mürettebat Girne Kaza Mahkemesi'ne çıkarıldı, soruşturma kapsamında 14 kişi tutuklandı. Mahkeme sürecinin bu hafta nasıl ilerleyeceğini adım adım takip edeceğiz.

[SPIKER] Diplomaside gözler Bişkek'te. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Şanghay İşbirliği Örgütü Devlet Başkanları Zirvesi kapsamında Kırgızistan'daydı; Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ve Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev ile görüştü. Zirveden çıkan sonuç metinlerinin ve ikili temasların ayrıntıları önümüzdeki günlerde netleşecek. Bölgede ise Ukrayna cephesindeki hava saldırıları ve Hürmüz hattındaki gerginlik izlemeye devam ettiğimiz başlıklar arasında.

[SPIKER] Ekonomide yoğun bir takvim başlıyor. Türkiye ekonomisi ikinci çeyrekte yıllık bazda 2,3 büyüdü; mevsim etkilerinden arındırılmış veride çeyreklik artış 1,1 oldu. Şimdi sıra enflasyonda. Türkiye İstatistik Kurumu, ağustos ayı tüketici fiyat endeksini 3 Eylül Perşembe günü saat 10.00'da açıklayacak. Ekonomistlerin aylık beklenti ortalaması yüzde 1,86; bu gerçekleşirse yıllık enflasyon temmuzdaki yüzde 31,75 seviyesinden yüzde 31,52'ye gerileyecek. Ardından 10 Eylül'de Merkez Bankası Para Politikası Kurulu'nun faiz kararı, 11 Eylül'de temmuz ayı ödemeler dengesi, 15 Eylül'de merkezi yönetim bütçe gerçekleşmeleri ve 17 Eylül'de konut satış istatistikleri gelecek. Eylülün bir diğer başlığı da 2027-2029 dönemini kapsayacak Orta Vadeli Program olacak; büyüme, enflasyon, istihdam ve cari denge hedefleri burada şekillenecek.

[SPIKER] Yurt içinde bugün 2026-2027 adli yılı Anıtkabir'deki törenle açıldı. Eğitim tarafında ise geri sayım sürüyor: okul öncesi ve ilkokul birinci sınıf öğrencileri 7-11 Eylül'de uyum eğitimine katılacak, ilk ders zili 14 Eylül Pazartesi çalacak. Çanakkale Bayramiç'teki orman yangınında soğutma çalışmaları ve voleybolda Avrupa Şampiyonası'ndaki milli takım mücadelesi de gündemimizde kalmaya devam edecek.

[SPIKER] Gelelim hava durumuna; Meteoroloji Genel Müdürlüğü bugün ve yarın için ülke genelinde büyük ölçüde sakin bir tablo çiziyor.

[SPIKER] Bugün İstanbul az bulutlu ve açık, sıcaklık 30 derece civarında seyrediyor; yağış beklenmiyor.

[SPIKER] Ankara bugün parçalı bulutlu, gündüz sıcaklığı 30 derece, gece 16 dereceye kadar geriliyor.

[SPIKER] İzmir bugün güneşli ve sıcak; termometreler 35 dereceyi gösteriyor.

[SPIKER] Yarına baktığımızda İstanbul yine az bulutlu, sıcaklık 30 derece dolayında kalacak.

[SPIKER] Ankara yarın az bulutlu ve güneşli, sıcaklık 31 dereceye çıkacak, sabaha karşı 17 derece bekleniyor.

[SPIKER] İzmir'de ise sıcaklık yarın 36 dereceye kadar yükselecek, gökyüzü açık olacak.

[SPIKER] Yağışlı hava ise ülkenin doğusunda etkili; Doğu Karadeniz ve Doğu Anadolu'nun kuzeydoğusunda, Giresun, Trabzon, Rize, Artvin, Ardahan ve Kars için gök gürültülü sağanak uyarısı yapıldı. Antalya kıyı ilçelerinde de yerel sağanak geçişleri bekleniyor.

[SPIKER] Rüzgâr genellikle kuzeyli yönlerden hafif, ara sıra orta kuvvette esecek.

[SPIKER] Akşam bültenimizin sonuna geldik. Gündemi sizin için Nöron değerlendirdi. Bilgiyle kalın, hoşça kalın.