Akşam Haberleri — 21 Ekim 2026

Bölüm metni

[SPIKER] İyi akşamlar. Nöron Haber akşam bülteninde bugünün öne çıkan gelişmelerini sizin için derledik ve değerlendirdik. Bugün yirmi bir Ekim iki bin yirmi altı, Çarşamba. Ben Pınar.

[YORUMCU] Ben Barış. Bu akşam dünyadan ekonomiye, teknolojiden Türkiye gündemine günün öne çıkan başlıklarını birlikte ele alıp değerlendireceğiz. Pınar, söz sende.

[SPIKER] Akşam bültenimizde şimdi dünyaya ve Amerika Birleşik Devletleri'ne dönüyoruz. Gündem yoğun; diplomasi masaları da sahadaki gerilim de hız kesmiyor.

[SPIKER] İlk haberimiz Ukrayna'daki savaşı sona erdirme çabalarından. ABD Başkanı Donald Trump'ın özel temsilcisi Steve Witkoff bugün Sankt Petersburg'daki Konstantin Sarayı'nda Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile görüştü. Witkoff, Moskova'ya gelmeden önce Norveç'te Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ve Avrupalı yetkililerle bir araya gelmişti. Rusya'ya savaşı bitirmeye yönelik güncellenmiş öneriler götürdü. Kremlin'in dış politika danışmanı Yuri Ushakov'un açıklamasına göre Putin, ABD ve Ukrayna ile üçlü görüşmelerin 10 Kasım'dan sonra yeniden başlamasını prensipte kabul etti. Kremlin Sözcüsü Dmitry Peskov ise Putin'in önerilerin tamamını inceleyeceğini, ancak sürecin uzun süreceğini söyledi. Görüşmenin somut bir sonucu da oldu: Rusya'da 4 yılı aşkın süredir tutulan 74 yaşındaki ABD vatandaşı Stephen Hubbard serbest bırakıldı. Trump, bu serbest bırakmanın karşılığında herhangi bir takas yapılmadığını vurguladı. Öte yandan sahada çatışmalar sürüyor. Rusya'nın gece boyunca 4 bölgedeki enerji tesislerine düzenlediği saldırılarda 4 kişi hayatını kaybetti.

[SPIKER] Karadeniz'de de gerilim tırmanıyor. Rusya, Ukrayna'nın Reni Limanı'nda 3, Odessa'ya giden 2 kargo gemisini vurduğunu açıkladı. Son 2 haftada en az 5 ticari gemi hedef alındı ve 23 denizci hayatını kaybetti ya da kayıp. Bunun üzerine NATO, Romanya ve Bulgaristan açıklarındaki saldırıların ardından bölgeye devriye uçakları, radar sistemleri, insansız hava araçları ve istihbarat personeli gönderme kararı aldı.

[SPIKER] Orta Doğu'da İran ile ABD arasındaki ateşkes müzakereleri tıkanmış durumda. İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Pakistan Genelkurmay Başkanı Mareşal Asım Munir'e, Tahran'ın talepleri karşılanmadan Washington'la masaya oturulmayacağını iletti. Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf da Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması için geçen ay ortaya konan 7 şartı hatırlattı. Bu şartlar arasında ABD'nin deniz ablukasını kaldırması, petrol kısıtlamalarını gevşetmesi ve dondurulmuş varlıkları serbest bırakması yer alıyor. Washington ise önce nükleer programın ele alınmasını istiyor. Şubat ayında başlayan savaş 8. ayını doldururken, İran'da yıllık enflasyon eylülde %73,6'ya ulaştı.

[SPIKER] Bölgedeki bir diğer cephe Suudi Arabistan ile Yemen'deki Husiler arasında. Suudi liderliğindeki koalisyon, Medine ve ülkenin doğusu üzerinde insansız hava araçlarını düşürdüğünü açıkladı; Husiler ise bu saldırıları üstlenmedi. İngiltere, Suudi Arabistan'ı füze ve İHA saldırılarına karşı korumak için Typhoon savaş uçakları konuşlandırıyor. Londra, bu uçakların Yemen topraklarına saldırı düzenlemeyeceğini belirtti. Türkiye açısından da önemli bir gelişme var: AK Parti'den bir milletvekili, Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasındaki ortak savunma anlaşması kapsamında Suudi Arabistan'a askeri personel gönderilmesi için Meclis'e tezkere sunulacağını açıkladı.

[SPIKER] Afrika'dan bir sağlık haberi. Nijerya, mayıs ayında Kongo'da başlayan Ebola salgınında ilk vakasını doğruladı. Uganda'dan gelen bir kadın başkent Abuja'da pozitif çıktı ve yetkililer temas ettiği 44 kişiyi belirledi. Salgında şimdiye kadar 9.500'ü aşkın vaka ve 4.600'den fazla ölüm kaydedildi. Africa CDC, yani Afrika Hastalık Kontrol Merkezi, bunun Bundibugyo türünde kayıtlara geçmiş coğrafi olarak en yaygın salgın olduğunu ve ölüm oranının yaklaşık %50 seviyesinde seyrettiğini açıkladı.

[SPIKER] Avrupa'da ise Fransa son yılların en ağır sokak olaylarının ardından önlemleri sıkılaştırıyor. Geçen cumartesi eğitime ayrılan bütçenin yetersizliğini protesto eden yaklaşık 550.000 kişi yürüdü; olaylarda yağma ve yangınlar yaşandı, 2.400'ü aşkın kişi gözaltına alındı. İlk sakin gecenin ardından Paris ve Lyon'un şehir merkezlerinde gece sokağa çıkma yasağı uygulanmaya başlandı. Başbakan Sébastien Lecornu, bu cumartesi yapılacak yeni gösteriler için askerlerin de yer alacağı geniş bir güvenlik planı açıkladı. Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron da olayların tekrarlanmasına izin verilmeyeceğini söyledi.

[SPIKER] Ve Amerika Birleşik Devletleri'nde gündem 3 Kasım'daki ara seçimler. Başkan Trump, Cumhuriyetçi adaylara destek için miting turunu sürdürüyor. Dün Kuzey Carolina'da konuşan Trump, Cumhuriyetçiler Kongre'nin iki kanadını da kazanırsa, eyaletteki bir deniz piyadeleri üssünde yaşanan su kirliliğine ilişkin kalan tazminat taleplerinin çözülmesi için Adalet Bakanlığı'na talimat vereceğini söyledi. Trump ve Başkan Yardımcısı JD Vance ayrıca 25 milyon dolarlık bir dolandırıcılık ihbar programını duyurdu. Programa göre yolsuzluğun ortaya çıkarılmasına yardım eden ihbarcılar %1 oranında ödül alacak. Göç politikası tarafında ise Dışişleri Bakanlığı, Trump'ın ikinci döneminde iptal edilen vize sayısının 300.000'i aştığını açıkladı; bu rakam 10 Ağustos'ta 175.000 düzeyindeydi.

[SPIKER] Kuzey Amerika'dan son bir haber: Kanada'nın Alberta eyaletinde yapılan referandumda, oyların %86'sı sayıldığında seçmenlerin %75,5'i Kanada'da kalmaktan yana oy kullandı. Kesin sonuçların perşembe günü açıklanması bekleniyor. Başbakan Mark Carney sonucu memnuniyetle karşıladı.

[SPIKER] Masa kalabalık, hepsini bir arada okumak kolay değil. Barış, bu tabloyu sen nasıl görüyorsun, nereden tutalım?

[YORUMCU] Bence bugünün ortak paydası, büyük güçlerin bütün hesaplarını 3 Kasım'daki ara seçime göre yapması. Hem Tahran'ın müzakereleri yavaşlatması hem de Moskova'nın üçlü görüşmeleri tarih vererek 10 Kasım sonrasına bırakması, iki başkentin de Washington'daki iç siyasi dengenin netleşmesini beklediğini düşündürüyor. Diplomasi masası kurulmuş görünse de Karadeniz'de vurulan gemiler ve Suudi Arabistan'a uzanan Husi saldırıları, sahadaki tablonun masadakinden çok daha hızlı değiştiğini gösteriyor. Türkiye açısından asıl dikkat edilmesi gereken nokta, Suudi Arabistan ve Pakistan'la kurulan savunma ortaklığının artık bir tezkereyle somut bir askeri yükümlülüğe dönüşebilecek olması; bu da Ankara'nın bölgede yeni şekillenen güvenlik mimarisinde daha görünür bir rol üstlenmeye hazırlandığı anlamına geliyor. Fransa'daki sokak hareketleri ve Afrika'da yayılan salgın ise, devletlerin dış cephelerle uğraşırken içerideki ekonomik ve sağlık kırılganlıklarını da göz ardı edemeyeceğini hatırlatıyor.

[SPIKER] Akşam bültenimizde şimdi teknoloji ve yapay zeka dünyasına geçiyoruz. Günün en dikkat çeken gelişmelerinden biri Berlin'den geldi. Nvidia'nın CEO'su Jensen Huang, Almanya Başbakanı Friedrich Merz ile aynı sahneye çıktı. Huang, yapay zekanın bir sonraki dalgasının fiziksel yapay zeka, yani robotlar ve akıllı fabrikalar olacağını söyledi. Avrupa'ya da teknolojinin kendisini değil, uygulamalarını düzenleme çağrısında bulundu. Almanya, Plattform Industrie 4.0, yani Endüstri 4.0 Platformu üzerinden Nvidia ile fiziksel yapay zeka modelleri konusunda ortak bir niyet beyanı imzaladı. Nvidia aynı etkinlikte yapay zeka veri merkezlerinin kurulum süresini yaklaşık 6 aydan 14 güne indirmeyi hedefleyen hazır bir sistem de tanıttı. Şirket ayrıca dört Alman girişimini destekleyeceğini duyurdu.

Piyasalarda ise SpaceX'in üçüncü çeyrek sonuçları konuşuluyor. Şirketin toplam geliri 14,6 milyar dolara ulaştı. En dikkat çekici kalem, Super Intelligence adını verdiği yapay zeka biriminden geldi. Bu birimin geliri 7,56 milyar dolarla bir önceki yılın yaklaşık 9 katına çıktı ve ilk kez uydu internet hizmeti Starlink'i geride bıraktı. Elon Musk, Tesla ile olası bir birleşmenin masada olduğunu da söyledi. Sonuçlar teknoloji hisselerinde yükselişe yol açtı ve yapay zeka harcamalarının sürdürülebilirliğine dair kaygıları bir ölçüde hafifletti.

OpenAI cephesinde iki önemli gelişme var. Şirket, ilaç geliştirme süreçlerini yapay zeka ajanlarıyla koordine eden Orchestra Bio'yu satın aldı. Bu platform, OpenAI'ın yaşam bilimleri alanındaki araçlarıyla birleştirilecek. Ayrıca OpenAI'ın modelleri önümüzdeki haftalarda Google Cloud'da da sunulmaya başlayacak. Böylece şirket, üç büyük bulut sağlayıcısının hepsinde yer almış olacak. ChatGPT'deki reklamların bugün itibarıyla 83 ülkeye yayıldığı da bildirildi.

Anthropic ise düzenleme tarafında gündemde. Şirket, federal düzeyde bir güvenlik yasası önerdi. Öneriye göre bir yapay zeka modelinin 50'den fazla can kaybına ya da 1 milyar doları aşan zarara yol açma riski yakın görüldüğünde, ABD Ticaret Bakanlığı federal bir yargıca başvurarak modelin piyasaya çıkışının durdurulmasını talep edebilecek. Şirket aynı gün bir araştırma da yayımladı. Claude modeli, 64 saat süren büyük ölçüde otonom bir çalışmada akrep zehirlerine karşı 318 binden fazla protein tasarımı üretti. Laboratuvarda test edilen 211 tasarımdan 17'sinin toksinlere bağlandığı görüldü. Ancak zehri canlı organizmada etkisiz hale getirdikleri henüz kanıtlanmış değil.

Son olarak çip pazarından çarpıcı bir talep haberi geliyor. Reuters, yani Reuters haber ajansının aktardığına göre ByteDance, Alibaba ve Tencent, Nvidia'ya toplamda 35 milyar doları aşan değerde 3 milyondan fazla RTX PRO 5500 kartı sipariş etti. Nvidia'nın 2027'de bu çipten en fazla 3 milyon adet üretebileceği ve müşterilerin taleplerinin yalnızca %5 ila %10'unu alabileceği belirtiliyor.

Evet, yoğun bir gün oldu. Bu tabloyu sen nasıl okuyorsun?

[YORUMCU] Bugünün haberlerini yan yana koyunca yapay zekanın artık sadece bir yazılım hikayesi olmadığını, enerji, çip ve fabrika gerektiren ağır bir sanayiye dönüştüğünü görüyoruz Pınar. SpaceX'in yapay zeka gelirinin Starlink'i geçmesi ve Çin'den gelen çip talebinin Nvidia'nın üretim kapasitesini aşması, bu alandaki asıl darboğazın fikir değil donanım olduğunu açıkça gösteriyor. Almanya'nın Nvidia ile fiziksel yapay zeka için el sıkışması da bu yüzden önemli. Avrupa, kendi sanayi gücünü bu yarışa bağlamaya çalışıyor. Öte yandan Anthropic'in somut eşiklerle bir güvenlik mekanizması önermesi, sektörün hızına ayak uydurabilecek bir düzenleme arayışının artık şirketlerin kendi masasına da geldiğini gösteriyor. İlaç keşfinden protein tasarımına uzanan adımlarla birlikte düşündüğümüzde, önümüzdeki dönemin asıl sorusu şu olacak: Bu gücü kim, hangi kurallarla ve ne kadar hızlı kullanacak?

[SPIKER] Şimdi ekonomi ve piyasalara geçelim. Bugün gündemin merkezinde Meclis'e gelen 2027 bütçesi, sermaye piyasasındaki yeni bir SPK kararı ve dünkü sert yükselişin ardından temkinli seyreden borsa vardı.

[SPIKER] Önce bütçe. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, 2027 yılı merkezi yönetim bütçe teklifini bugün TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'na sundu. Teklife göre gelecek yıl harcamaların 27 trilyon 276 milyar lira, gelirlerin ise 23 trilyon 408 milyar lira olması bekleniyor. Böylece bütçe açığı 3 trilyon 868 milyar lira, milli gelire oranı da %3,5 olarak öngörülüyor. Yılmaz bütçeyi dayanıklılık, refah ve dönüşüm odaklı diye tanımladı ve potansiyel büyümenin 2027'de %4,2'ye ulaşmasını beklediklerini söyledi. Muhalefet ise enflasyon varsayımlarının yeniden ele alınmasını ve görüşmelerin daha şeffaf yürütülmesini istedi. Komisyon bakanlık bütçelerini 28 Ekim'de görüşmeye başlayacak.

[SPIKER] Sermaye piyasası cephesinde de önemli bir karar var. Sermaye Piyasası Kurulu, Alnus Yatırım, Bulls Yatırım ve Pusula Yatırım'ın sermaye piyasası faaliyetlerini geçici olarak durdurdu. Dün akşam yayımlanan bültenle duyurulan karar bu sabah 00.01 itibarıyla yürürlüğe girdi. Durdurmanın ne kadar süreceği henüz açıklanmadı. Hatırlanacağı gibi Eylül ortasında da bazı portföy şirketlerinin fonları işleme kapatılmıştı. Bu fonların tasfiyesini düzenleyen kanun teklifi şu anda Meclis Genel Kurulu'nda. Cumhurbaşkanı Erdoğan da düzenlemenin yatırımcılara yapılacak ödemeleri hızlandıracağını söyledi.

[SPIKER] Merkez Bankası bugün reel sektöre dair iki veri açıkladı. Ekim ayında reel kesim güven endeksi 101,1'e geriledi, imalat sanayinde kapasite kullanım oranı ise %74,5 oldu. Yani sanayicilerin beklentileri biraz zayıflarken üretim temposu aşağı yukarı aynı düzeyde kaldı.

[SPIKER] Gelelim piyasalara. Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi dün %3,22 yükselip 11.797,70 puandan kapanmıştı. Bugün kâr satışlarıyla güne düşüşle başladı ve gün ortasında %0,81 kayıpla 11.702,62 puana geriledi. Teknoloji endeksi %1,80 yükselerek ayrıştı. Sanayi ve mali endeksler ise ekside kaldı. Döviz tarafında dolar 49,60 lira, avro yaklaşık 55,70 lira seviyesinde. Gram altın 6.565 lira civarında işlem görüyor, ons altın da %0,2 düşüşle 4.117 dolarda.

[SPIKER] Son olarak petrol. Brent petrolün Aralık vadeli varili %1,8 artışla 110,8 dolara çıktı. Fiyatları İran ile ABD arasındaki müzakerelere dair haberler ve Hürmüz Boğazı'ndaki gemilere yönelik saldırı endişeleri belirliyor. ABD Başkanı Donald Trump savaşın yakında sona ereceğini söyledi. İran ise barış güvencelerine güvenmediğini açıkladı. Yükselen petrol fiyatları altında da satış baskısı yarattı.

[SPIKER] Barış, bugün masada bir hayli konu var. Bütçeden borsaya, sence resmin bütününde ne öne çıkıyor?

[YORUMCU] Bence bugünün ortak noktası, ekonomi yönetiminin dayanıklılık mesajıyla dış dünyadaki belirsizliğin aynı anda masada olması, Pınar. %3,5'lik açık hedefi, bir yandan savunma ve sosyal harcamaları sürdürüp bir yandan da mali disiplini korumaya çalışan bir çerçeve çiziyor. Ama bu hedefin tutması büyük ölçüde enerji fiyatlarına bağlı. Petrolün 110 doların üzerinde kalması hem cari dengeyi hem de enflasyonla mücadeleyi zorlayan bir unsur. SPK'nın kararlı adımları ve fon tasfiyesine dair yasal düzenleme ise piyasada güveni yeniden tesis etme çabası olarak okunabilir; yatırımcı açısından belirsizliğin ne kadar çabuk giderileceği önemli olacak. Borsadaki dalgalanma da açıkçası bu tablonun bir yansıması: dünkü sert yükselişin ardından bugün gelen kâr satışları, piyasanın hâlâ jeopolitik haber akışına göre yön aradığını gösteriyor.

Not: Bugünkü borsa kapanışı arama sırasında henüz yayımlanmamıştı. Bu yüzden BIST 100 için saat 13.00 itibarıyla gün ortası değerini kullandım. Gram altın için de sabah saatlerindeki değeri aldım.

[SPIKER] Akşam bültenimizde şimdi Türkiye gündemine geçiyoruz. Bugün Ankara'da Meclis'ten yargıya, parti koridorlarından dış politikaya kadar oldukça hareketli bir gün yaşandı.

[SPIKER] İlk haberimiz bütçe. 2027 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi bugün TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'na geldi ve sunumu Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz yaptı. Teklife göre gelecek yıl için 27 trilyon 276 milyar lira gider, 23 trilyon 408 milyar lira gelir öngörülüyor. Bütçe açığının da 3 trilyon 868 milyar lira olması, yani milli gelire oranla %3,5 seviyesinde kalması bekleniyor. Harcama kalemlerinde eğitime 3 trilyon 747 milyar, savunma ve güvenliğe 3 trilyon 454 milyar, sağlığa ise 2 trilyon 134 milyar lira ayrılması planlanıyor.

[SPIKER] Yılmaz, enflasyonun bu yılı %28,4 civarında kapatacağını, 2027 sonunda ise %21'e gerilemesini hedeflediklerini söyledi. Hükümetin önümüzdeki yıl için büyüme hedefi %4,2, mal ihracatı hedefi ise 292 milyar dolar. Yılmaz ayrıca Orta Doğu'daki savaşın emtia fiyatları ve tedarik zincirleri üzerinden enflasyona yaklaşık 7 puanlık ek baskı yapabileceğini hesapladıklarını aktardı. Sunumda sosyal konut ve kiralık sosyal konut projelerine de ayrıca yer verildi. Piyasa tarafında ise Merkez Bankası'nın 16 Ekim'de açıklanan anketinde 2027 sonu enflasyon beklentisinin %23,3'e yükseldiğini hatırlatalım. Komisyon bir haftalık aranın ardından 27 Ekim'de genel görüşmelere başlayacak ve çalışmalarını 27 Kasım'da tamamlayacak. Bütçe aralık ayında Genel Kurul'a gelecek.

[SPIKER] Bütçeye muhalefetten de tepki geldi. YENİ Parti Genel Başkanı Özgür Özel, dün partisinin grup toplantısında teklifi bir "devam bütçesi" olarak nitelendirdi. Özel, faiz ödemelerinin yaklaşık 3 trilyon 975 milyar liraya çıkacağını öne sürdü. Vergi gelirlerinde dolaylı vergilerin payının yüksek olduğunu ve bunun dar gelirliye yük getirdiğini de savundu.

[SPIKER] Meclis'in bu haftaki bir diğer önemli başlığı yatırım fonları düzenlemesi. Sermaye Piyasası Kurulu, yani SPK, 17 Eylül'de bazı yatırım fonlarının tasfiyesine karar vermişti. Bu fonlarla ilgili kanun teklifi Genel Kurul'da görüşülüyor ve ilk 5 maddeyi kapsayan birinci bölümün görüşmeleri tamamlandı. Teklife göre tasfiye süreci SPK'nın gözetim ve denetiminde yürütülecek. Net yatırımı 1 milyon liranın altında olan yatırımcılar bu tutarın tamamını, daha yüksek olanlar ise 1 milyon liraya kadar ara ödeme alabilecek. Meclis, yarın yapılacak birleşimde teklif tamamen bitene kadar çalışmaya karar verdi. Konu muhalefetin de gündeminde. Özgür Özel, fonlardaki kaybın 110 milyar dolara ulaştığını ve mağdur sayısının 2 milyona yaklaştığını iddia etti. İktidar ise yaşanan sorunların aşılmasının sermaye piyasalarını güçlendireceğini vurguluyor.

[SPIKER] Yargıdan da bugün bir siyasi parti kararı çıktı. Anayasa Mahkemesi, Özgür Özel'in genel başkanlığını yaptığı YENİ Parti'nin adının ve rumuzunun hükümsüz sayılması ile partinin siyasi parti sicilinden silinmesi talebini reddetti. Dosya, Yenilik Partisi'nin isim benzerliği itirazıyla başlamıştı. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı da isimleri karıştırılabilecek kadar benzer bulmuş, YENİ Parti'ye 18 Eylül'e kadar süre vermişti. Karar sonrasında Özel, partinin adını koruyacağını ve yollarına devam edeceklerini söyledi. Yenilik Partisi Genel Başkanı Öztürk Yılmaz ise karara itiraz ettiğini dile getirdi.

[SPIKER] İYİ Parti'de ise bugün bir istifa yaşandı. Genel Başkan Müsavat Dervişoğlu, Ankara Milletvekili Ahmet Eşref Fakıbaba'dan hem partiden hem de milletvekilliğinden istifa etmesini istedi. Bu çağrının nedeni, Fakıbaba'nın "Terörsüz Türkiye" süreci, yeni anayasa ve Mekke İttifakı hakkındaki açıklamalarıydı. Fakıbaba da kısa süre sonra istifa dilekçesini göndereceğini açıkladı. Barış sürecini desteklediğini, yeni anayasaya ihtiyaç olduğunu düşündüğünü ve olası bir anayasa oylamasında "evet" diyeceğini belirtti.

[SPIKER] Fakıbaba'nın sözünü ettiği Mekke İttifakı da dün resmen Meclis'e geldi. Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan'ın 7 Ağustos'ta Mekke'de imzaladığı Ortak Savunma Anlaşması'nın onaylanmasına ilişkin kanun teklifi TBMM Başkanlığı'na sunuldu. Anlaşma, taraflardan birine yönelik dış silahlı saldırının hepsine yapılmış sayılmasını öngörüyor. Savunma sanayiinde ortak üretim, istihbarat paylaşımı ve terörle mücadelede iş birliği de anlaşmanın başlıkları arasında. Sekretaryası Suudi Arabistan'da olacak bir Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi kurulacak. Teklif önce Dışişleri Komisyonu'nda görüşülecek.

[SPIKER] Dış politikadaki son gelişme Libya'dan geldi. Libya Temsilciler Meclisi, Türkiye ile 2019'da imzalanan Deniz Yetki Alanlarının Sınırlandırılması Mutabakatı'nı dün onayladı. MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli yazılı bir açıklama yaparak kararı memnuniyetle karşıladı. Bahçeli, onayın Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki haklarını güçlendirdiğini ve Mavi Vatan anlayışının uluslararası hukuka dayandığını gösterdiğini söyledi. Mutabakatın Avrupa'nın enerji arz güvenliğine de katkı sağlayabileceğini ekledi.

[SPIKER] Gördüğün gibi bugün Ankara hiç durmadı. Bu kadar başlığın arasında senin gözüne en çok ne takıldı?

[YORUMCU] Bence bugünün ortak noktası şu, Pınar: Ankara bir yandan iç dengeleri yeniden kuruyor, bir yandan da dışarıda güçlü bir konum arıyor. Bütçede hükümet %21 enflasyon hedefiyle sıkı duruştan vazgeçmeyeceğini söylüyor. Ama piyasa beklentisinin hedefin üzerinde olması ve Orta Doğu riskinin rakamlarla ifade edilmesi, önümüzdeki ayların kolay geçmeyeceğini gösteriyor. Fon düzenlemesi de bu açıdan önemli bir sınav, çünkü milyonlarca küçük yatırımcının güveni doğrudan sermaye piyasalarının geleceğini etkiliyor. Siyaset tarafında ise Anayasa Mahkemesi kararı YENİ Parti'nin önündeki hukuki belirsizliği kaldırdı. İYİ Parti'deki istifa da yeni anayasa ve çözüm süreci tartışmasının partileri içeriden de etkilemeye başladığını gösteriyor. Mekke İttifakı ve Libya'dan gelen onay ise Türkiye'nin savunma ve deniz yetki alanlarında hukuki zeminini genişletme çabasının iki parçası. Bu dosyaların Meclis'te nasıl ilerleyeceği önümüzdeki haftaların ana gündemi olacak.

[SPIKER] Gündemin yoğun olduğu bir günün ardından şimdi spor haberlerine geçiyoruz. Avrupa kupalarında hem dün hem bu akşam önemli maçlar var.

[SPIKER] Fenerbahçe, Şampiyonlar Ligi lig aşamasının 3. haftasında dün akşam Chobani Stadyumu'nda Çekya temsilcisi Slavia Prag'ı konuk etti. Sarı-lacivertliler maça çok iyi başladı. Oğuz Aydın 4. dakikada golü attı ve bu, Fenerbahçe'nin Şampiyonlar Ligi tarihindeki en erken golü olarak kayıtlara geçti. 11. dakikada Mason Greenwood skoru 2-0'a getirdi. Ancak Lukas Provod 15. dakikada bir pas hatasını değerlendirdi ve farkı bire indirdi. Maçın son anlarında Pavel Kacor kafayla eşitliği sağladı ve karşılaşma 2-2 sona erdi.

[SPIKER] Bu akşam sıra Galatasaray'da. Sarı-kırmızılılar, Fransa'da Lille'e konuk oluyor. Saat 19.45'te başlayan karşılaşma TRT 1'den canlı ve şifresiz yayınlanıyor, maçı Sloven hakem Rade Obrenovič yönetiyor. İlk 2 maçından puan çıkaramayan Galatasaray, bu deplasmanda turnuvadaki ilk galibiyetini arıyor. Bu arada iki kulübün 19 yaş altı takımları da bugün UEFA Gençlik Ligi'nde karşılaştı. Lille'in genç takımı maçı 3-1 kazandı.

[SPIKER] Milli takım cephesinde ise yeni bir dönem başlıyor. Türkiye Futbol Federasyonu, Vincenzo Montella ile yollarını ayırdıktan sonra A Milli Takım'ın yeni teknik direktörünün Sergen Yalçın olduğunu dün resmen duyurdu. Ayrılık, Uluslar Ligi'nde arka arkaya gelen kötü sonuçların ardından gerçekleşti. Yalçın'ın resmi imza töreni yarın saat 14.00'te Riva Hasan Doğan Milli Takımlar Kamp ve Eğitim Tesisleri'nde, federasyon başkanı İbrahim Hacıosmanoğlu'nun katılımıyla yapılacak. Haberlere göre sözleşme 4 yıllık olacak ve 30 Temmuz 2030'a kadar sürecek.

[SPIKER] Konferans Ligi'nde de Trabzonspor yarın sahasında İskoçya'dan Heart of Midlothian, yani kısaca Hearts ile karşılaşacak. Bordo-mavililerin teknik direktörü Thomas Reis maç öncesinde rakibi hafife almadıklarını söyledi. Reis'e göre son maçında 7-1 yenilen Hearts sahaya tepki vermek için çıkacak, bu da maçı zorlaştırabilir. Reis yönetiminde son 4 resmi maçını kazanan Trabzonspor, bu seriyi Hearts karşısında da sürdürmeyi hedefliyor. Reis, maçta farklı bir ilk 11 ile sahaya çıkabileceklerini de belirtti.

[SPIKER] Gündemin yoğun başlıklarından sonra şimdi kültür ve sanat dünyasına geçiyoruz. Bugün bilimden arkeolojiye, festivallerden müzelere uzanan gelişmeler var.

[SPIKER] İlk haberimiz Mardin'den. Nobel ödüllü bilim insanı Prof. Dr. Aziz Sancar'ın Savur ilçesinde doğup büyüdüğü ev, bugün müze olarak ziyarete açıldı. Açılışı Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy yaptı. Törene Aziz Sancar ve ailesi de katıldı. 1938 öncesine tarihlenen 4 katlı taş yapı restore edildi. Zemin kattaki 395 metrekarelik alanda 3 salon bulunuyor. Salonlarda Sancar'ın hayatından fotoğraflar, diplomaları, akademik cübbeleri, aldığı ödüller ve bilimsel çalışmalarına ait dosyalar sergileniyor. Binanın diğer katları ise Mardin Valiliği tarafından okuma salonu ve bilim merkezine dönüştürülecek. Bakan Ersoy, müzenin gençlere başarının sabır ve emekle geldiğini göstermeyi amaçladığını söyledi. Aziz Sancar da çocukların burada bilim öğrenebilmesini istediğini, bu konuda TÜBİTAK ile görüşeceğini belirtti.

[SPIKER] Arkeoloji dünyasından da heyecan verici bir haber geldi. Kayseri'deki Kültepe'de dün bir keşif duyuruldu. Kazı ekipleri, 2 bin yılı aşkın geçmişe sahip, mozaik döşemeli bir yapı ortaya çıkardı. Kültepe, 78 yıldır kazı yapılan bir alan ve Türkiye'nin en uzun soluklu arkeolojik kazılarından biri. Bu tür bir yapıya bölgede ilk kez rastlandığı bildiriliyor.

[SPIKER] Türkiye Kültür Yolu Festivali de yeni durağına hazırlanıyor. Festivalin 24. durağı İzmir oldu. Bakan Ersoy dün yaptığı açıklamada, etkinliğin İzmir'in kültürel değerlerini uluslararası alanda tanıtacağını vurguladı. Festival, kentin tarihî mekânlarını konser, sergi ve söyleşilerle buluşturacak.

[SPIKER] Son haberimiz Güney Amerika'dan. Kolombiya'nın başkenti Bogota'da bulunan Museo Nacional de Colombia, yani Kolombiya Ulusal Müzesi'nde bir tartışma yaşanıyor. Devlet Başkanı Abelardo de la Espriella'nın talimatıyla, LGBTİ+ hakları ve feminizmle ilgili onlarca eser Kolombiya Ulusal Müzesi'ndeki sergilerden kaldırıldı. Karar sonrasında yüzlerce kişi protesto gösterisi düzenledi. Konunun ülkede kültür politikaları açısından tartışılmaya devam etmesi bekleniyor.

[SPIKER] Bültenin sonuna gelirken şimdi de bu akşamdan başlayarak önümüzdeki günlerde gündemi belirleyecek başlıklara bakalım.

[SPIKER] Bu akşam önce spor var. Galatasaray, Şampiyonlar Ligi'nin 3. haftasında Fransa'da Lille'e konuk oluyor. Maç Türkiye saatiyle 19.45'te başlıyor. Ankara'da ise CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu'nun başkanlık ettiği Merkez Yönetim Kurulu toplantısından çıkacak mesajlar bekleniyor. Yeni Parti Genel Başkanı Özgür Özel de bu akşam İstanbul'daki Halk TV dayanışma mitinginde konuşacak.

[SPIKER] Yarının en önemli başlığı faiz kararı. Merkez Bankası Para Politikası Kurulu yarın toplanıyor ve kararını saat 14.00'te açıklayacak. Politika faizi şu anda %37. Merkez Bankası'nın ekim ayı Piyasa Katılımcıları Anketi'nde ekonomistlerin ortalama beklentisi 1 puanlık indirimle %36'ydı. Aynı ankette yıl sonu enflasyon beklentisi %29,63, yıl sonu dolar kuru beklentisi ise 51,55 lira olarak çıkmıştı.

[SPIKER] Meclis'te bütçe maratonu başladı. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, 2027 yılı merkezi yönetim bütçe teklifini bugün Plan ve Bütçe Komisyonu'na sundu. Teklife göre harcamalar 27 trilyon 276 milyar lira, gelirler 23 trilyon 408 milyar lira. Bütçe açığının milli gelire oranı %3,5 olarak öngörülüyor. Hedefler ise %4,2 büyüme ve %21 enflasyon. Komisyondaki görüşmeler 27 Kasım'a kadar sürecek ve bakanlıkların bütçeleri sırayla ele alınacak.

[SPIKER] Dış politikada Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın Brüksel'deki temasları sürüyor. Gazze'deki ateşkes süreci, ABD ile İran arasındaki gerginlik ve Yemen'deki çatışmalar da yakından izlenmeye devam ediyor.

[SPIKER] Önümüzdeki hafta küresel piyasalar için yoğun geçecek. ABD Merkez Bankası Fed, faiz kararını 28 Ekim Çarşamba günü açıklayacak. Avrupa Merkez Bankası da 29 Ekim Perşembe günü kararını duyuracak. Piyasalarda her iki banka için de ağırlıklı beklenti faizlerin sabit tutulması yönünde.

[SPIKER] Aynı gün, yani 29 Ekim'de, Cumhuriyet'in 103. yıl dönümü yurt genelinde törenlerle kutlanacak. Bayram haftasının ardından da gözler 3 Kasım'da açıklanacak ekim ayı enflasyon verisine çevrilecek. Piyasa Katılımcıları Anketi'nde ekim için aylık enflasyon beklentisi %1,97.

[SPIKER] Gün boyu haber gündemini konuştuk, şimdi gelelim hava durumuna. Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün tahminlerine göre bugün İstanbul, Ankara ve İzmir'de yağış beklenmiyor.

[SPIKER] İstanbul bugün parçalı bulutluydu, termometreler 20 dereceyi gösterdi; yarın da yağış beklenmiyor, hava parçalı ve az bulutlu olacak, sıcaklık 20 ile 21 derece arasında seyredecek. Başkent Ankara'da bugün parçalı bulutlu ve 18 derece civarında bir hava vardı; yarın da kuru ve 18 derece civarında, ılık bir gün bekleniyor. İzmir ise üç büyük şehrin en sıcağı oldu; bugünkü 25 derecelik güneşli ve parçalı bulutlu hava yarın da yağışsız devam edecek.

[SPIKER] Sürücüleri ise bu gece için bir uyarı bekliyor. Marmara, İç Ege ve İç Anadolu'da gece ve sabah saatlerinde yoğun sis ve pus görüş mesafesini ciddi şekilde düşürebilir. Doğu Karadeniz ile Erzurum, Kars ve Van çevresinde yarın yer yer gök gürültülü sağanak bekleniyor. Hafta sonuna doğru ise hava değişiyor: Cuma günü batı illerinde sağanak başlayacak. Cumartesi Marmara'dan İç Anadolu'ya kadar geniş bir alanda yağış kuvvetlenecek. Şemsiyelerinizi şimdiden hazırda tutmanızda fayda var.

[SPIKER] Akşam bültenimizin sonuna geldik. Gündemi sizin için Nöron değerlendirdi. Bilgiyle kalın, hoşça kalın.